رفع فیلتر یوتوب: پایان راه برای سرویس‌های ویدیویی داخلی؟

سال‌ها پیش زمانی که رسانه‌های مستقل انبوه وجود نداشتند‏، یوتوب با قرار گرفتن زیر سایه گوگل توانست به رسانه اینترنتی قدرتمندی تبدیل شود و تاثیرات شگفت انگیزی به جهان هدیه دهد اما حدود هشت سال پیش این سرویس در ایران بنا به دلایلی دچار فیلترینگ شد و این قفل تا به امروز هیچ گاه شکسته نشده است، با این حال اکنون زمزمه‌هایی مبنی بر رفع فیلتر آن به گوش می‌رسد.

چندی پیش وزیر ارتباطات، «محمدجواد آذری جهرمی» خبر از تلاش‌های وزارتخانه برای باز شدن این شبکه در کنار سرویس بلاگ اسپات برای دانشگاه‌ها داد که البته همانطور که مطلعید تا به امروز محقق نشده است. وی در مصاحبه‌هایی هم که با رسانه‌ها داشت یوتوب را پلتفرمی پویاتر از اینستاگرام توصیف کرده بود؛ توصیفی که در گفته‌های اخیر معاون صدا و سیما بیشتر بسط داده شده است. «لطف‌الله سیاهکی»، به تازگی با استناد به انجام یک سری تحقیقات در انگلستان، یوتوب را بهترین شبکه اجتماعی و اینستاگرام را «کثیف‌ترین» آنها خوانده است.

فیلترینگ یوتوب: چین، کره شمالی،‌ و ایران...

این مسئله در حالی مطرح می‌شود که سیاهکلی ریاست «سازمان تنظیمات مقررات صوت و تصویر فراگیر در فضای مجازی» را بر عهده دارد؛ سازمانی که از عمر آن نزدیک به یک سال می‌گذرد و وظیفه‌اش اعطای مجوز به سرویس‌های اشتراک ویدئویی اینترنتی بومی و تلویزیون‌های اینترنتی (IPTV) داخلی است.

این سرویس‌ها عموما حالتی شبیه یوتوب را دارند و بر کسی پوشیده نیست که در خلال فیلترینگ یوتوب توانسته‌اند به جایگاه مطلوب فعلی خود برسند. حال این سوال مطرح می‌شود که اگر یوتوب رفع فیلتر شود، شاهد چه تغییراتی در مدل‌های بومی آن خواهیم بود؟

سرویس‌هایی چون آپارات، نماشا، فیلمنت، تیوا، فام، آیو، لنز و... همگی ساختاری شبیه یوتوب، پربازدیدترین سایت جهان بعد از گوگل دارند. باید پذیرفت که در سال‌های اخیر فیلترینگ خیلی از سرویس‌ها و شبکه‌های اجتماعی خارجی زمینه‌ساز رشد نمونه‌ داخلی آنها شده و کاربران به علت نبود دسترسی به سایت‌های بین‌المللی رو به استفاده از سامانه‌های داخلی آوردند. البته در این بین افرادی چون جامعه دانشگاهی و پژوهشی برای کمترین سطح کاری خود نیازمند میلیون‌ها ویدیوی تخصصی در یوتوب هستند؛ ویدیوهایی تخصصی مانند جراحی‌ها، تکنولوژی‌های درمانی، برنامه‌های آموزشی و... که عموم سرویس‌های داخلی از آنها بی‌بهره هستند.

نمونه‌های داخلی یوتوب عموما به موفقیت رسیده‌اند

VOD ها و IPTVهای داخلی (سایت‌های پخش آنلاین ویدیو و تلویزیون اینترنتی) با وجود اقداماتی چون رایگان کردن ترافیک حجمی‌شان برای کاربران هنوز هم با چالش‌های زیادی در جذب مخاطب روبرو هستند و رفع فیلتر سایت قدرتمندی چون یوتوب بی‌شک تاثیر بسزایی بر روند کاری آنها خواهد گذاشت. دو وبسایت آپارات و نماشا که در دسته سایت‌های اشتراک ویدیو قرار می‌گیرند، شبیه‌ترین سایت‌های بومی به یوتوب هستند که هر دو به موفقیت بزرگی دست یافته و از پربازدیدترین سایت‌های ایرانی به شمار می‌روند.

تلاش‌های تیم دیجیاتو برای گفتگو با سازمان تنظیمات مقررات صوت و تصویر فراگیر در فضای مجازی بی‌نتیجه ماند، اما در گفتگو با آقای «مسعود چنگیزی»، مدیرعامل وبسایت «نماشا»، نظر او را درباره شایعات رفع فیلتر یوتوب و عواقب احتمالی آن پرسیدیم. چنگیزی در این باره می‌گوید:

«قطعا بازشدن یوتوب تاثیر منفی بر روی وبسایت‌های اشتراک سرویس خواهد گذاشت و ما با ریزش مخاطب روبرو خواهیم شد. البته باز شدن این شبکه به دلیل مسائل سیاسی کمی دور از ذهن به نظر می‌رسد و باید دید که دولت با آن موافقت می‌کند یا خیر. فارغ از این موضوع‏، باید گفت که یوتوب در این سال‌ها توانسته به آرشیو محتوای غنی به ویژه در حیطه آموزشی و پژوهشی برسد که معادل‌های آن در بین سایر سایت‌ها یافت نمی‌شود و دانشگاهیان به این محتواها احتیاج دارند. با وجود فیلترینگ یوتوب شاهد محتواهای فارسی زبان خوبی هم در این شبکه هستیم که کاربر داخلی را به خود جذب خواهد کرد.»

وی معتقد است مردم به این دلیل به استفاده از سرویس‌های بین‌المللی روی می‌آورند که در این سامانه‌ها احساس آزادی عمل بیشتر و نظارت کمتری می‌کنند. چنگیزی باور دارد که اگر یوتوب در ایران باز شود به راحتی تبدیل به یکی از پربازدیدترین سایت‌ها در داخل ایران می‌شود:

«استقبال مردم از محتوای تصویری در طول تاریخ همیشه در جریان بوده است. بستر رسیدن به محتوای ویدیویی تفاوت داشته و از VHS و نوارهای مگنت به تلویزیون و حالا به اینترنت رسیده است. اینترنت شامل همه محتواهای نوشتاری، صوتی و تصویری شده و در این بین بازهم محتوای تصویری به علت اینکه سریع‌تر و بهتر پیام را می‌رساند برای مخاطبین جذاب‌تر است.»

چنگیزی درباره اقداماتی که وبسایت‌هایی مانند نماشا و مشابه‌ آنها در برابر سرویس‌های قدرتمندی چون یوتوب باید انجام دهند گفت: «موضوع ترافیک رایگان و... که امروزه در بعضی سرویس‌ها دیده می‌شود آنچنان کارساز نیست بلکه بحث درآمدزایی کاربر می‌تواند آنها را به سمت استفاده از محصولات داخلی هدایت کند. البته این سیستم در یوتوب نیز اعمال می‌شود اما بازهم به دلایل گوناگونی از جمله تحریم‌های مالی، کار کردن با بانک‌ها و ارز داخلی برای کاربر جذاب‌تر و ایمن‌تر است. اگر زمانی یوتوب در ایران رفع فیلتر شود این مسئله می‌تواند راهگشای سرویس‌های داخلی باشد.»

فیلترینگ برندهای خارجی در حوزه‌های آی‌تی منجر به ساخته شدن نمونه‌های داخلی و در برخی موارد موفقیت چشم‌گیر آنها در داخل ایران شده است. اما مشکلی که اکثر این نمونه‌های داخلی دارند، عدم تولید محتوای اختصاصی و بومی برای کاربران داخلی است. همچنین بحث درآمدزایی کاربران فعال این شبکه‌ها مطرح می‌شود که هنوز هم پس از سال‌ها، زیر سایه یک علامت سوال بزرگ است.

[این مقاله به قلم آرش پارساپور و امیر مستکین نوشته شده است.]

مطالب مرتبط

سرویس موزیک گوگل پلی ماه آینده تعطیل می‌شود؛ جایگزینی با یوتیوب موزیک

در هفته‌های گذشته کاربران گوگل پلی موزیک با هشدار سازنده آن مبنی بر توقف فعالیت مواجه شده بودند و حالا این غول فناوری رسما از تعطیل کردن این سرویس تا پایان سال ۲۰۲۰ خبر داده است.به گزارش Android Authority، فعالیت این سرویس ماه آینده در نیوزلند و آفریقای جنوبی متوقف می‌شود و کاربران در این... ادامه مطلب

با بهترین سایت‌های دانلود رایگان آهنگ برای ویدیوهای اینستاگرام آشنا شوید

اگر بدون رعایت قانون کپی رایت ویدیویی با موسیقی پس زمینه در یوتیوب یا اینستاگرام پست کنید، احتمالا دچار دردسر می‌شوید. برای جلوگیری از چنین موضوعی می‌توانید از چندین سایت برای دانلود رایگان آهنگ استفاده کنید.فرقی نمی‌کند بدنبال اینفلوئنسر شدن باشید یا اینکه یک ویدیو برای اعضای خانواده یا دوستان خود منتشر کنید، اگر این... ادامه مطلب

آیا VODها فیلم «مسخره باز» را سانسور کرده بودند؟

در دوران شیوع ویروس کرونا، VODها از جمله پلتفرم‌هایی بودند که توانستند رشد قابل توجهی را در دوران قرنطینه خانگی و تعطیلی فیزیکی مدارس و دانشگاه‌ها به دست بیاورند و وظیفه بخش بزرگی از پخش محتوای سرگرم کننده برای مردم را بر دوش کشیدند. حالا با کاهش بازار فروش DVD فیزیکی فیلم و سریال‌ها، این... ادامه مطلب

۴ نفر با ۷۰ ساعت نگه داشتن انگشت روی صفحه موبایل ۸۰ هزار دلار برنده شدند

بعد از آنکه خالق چالش نگه داشتن انگشت روی صفحه نمایشگر موبایل‌های هوشمند متوجه شد بعد از گذشت هفتاد ساعت هنوز کاربرانی هستند که چالش را ادامه داده‌اند، پایان این رقابت را اعلام کرد و به هر کدام از آنها ۲۰ هزار دلار جایزه داد.«جیمی دونالدسون» ملقب به MrBeast که یکی از شناخته‌شده‌ترین یوتیوبرهای آمریکایی... ادامه مطلب

آپارات سرویس برگزاری رویداد با قابلیت فروش بلیت را ارائه کرد

لایوهای اینستاگرامی یکی از راه‌حل‌های مردم در ایام شیوع کرونا برای برگزاری رویدادهای مختلف بودند ولی این لایوها اساسا ویژگی‌های مطلوبی برای این امر ندارند. سرویس بومی آپارات در همین راستا و برای برطرف کردن این نیاز سرویس پخش زنده خود را به صورت عمومی برای همگان منتشر ساخته، سرویسی که در آن می‌توان از... ادامه مطلب

هکرها با جعل هویت کانال یوتیوب اسپیس اکس ۱۵۰ هزار دلار کلاهبرداری کردند

کلاهبرداران با جعل هویت حساب کاربری شرکت اسپیس اکس در یوتیوب، هزاران کاربر را با حقه اهدای رایگان بیت کوین فریب داده و دست کم ۱۵۰ هزار دلار به جیب زده‌اند.بر اساس گزارش سایت Bleeping Computer، کلاهبرداران اینترنتی چندین حساب کاربری حقیقی را در یوتیوب هک کرده و سپس با جعل هویت کانال یوتیوب شرکت... ادامه مطلب

ویجیاتو

نظرات ۳۰

وارد شوید

برای گفتگو با کاربران، وارد حساب کاربری خود شوید.

ورود

رمزتان را گم کرده‌اید؟