کمک‌های مالی جمع آوری شده ایرانیان از طریق بیت‌کوین، به هلال احمر داده شد

تحریم‌ها باعث شده تا هلال احمر نتواند مبالغ کمک‌های نقدی را از منابع خارجی دریافت کند و به همین منظور عده‌ای از خارج نشینان کشور شروع به جمع آوری کمک‌های مردمی از طریق حساب‌های بیت‌کوین کرده‌اند؛ روشی که حالا بعد از چند روز باعث شده است تا رقمی حدود ۶۸ میلیون و پانصد‌هزار تومان به حساب جمعیت هلال احمر ایران واریز شود.

«محمد جرجندی» از کارشناسان ارتباطات که در حال حاضر خارج از ایران زندگی می‌کند در روزهای آغازین وقوع سیل، حساب بیت‌کوینی ساخت و از دوستان خود خواست که هرگونه کمک‌های مردمی خود را از این طریق واریز نمایند. او در گفتگو با دیجیاتو می‌گوید که رقم فوق حاصل چهار واریز بوده و به دلیل ابزار محدودی که برای اطلاع‌رسانی در اختیار دارد، نمی‌تواند تمام ایرانیان خارج از کشور را برای استفاده از این روش آگاه سازد:

«خود سازمان‌ها می‌توانند برای ارزهای مجازی حساب داشته باشند. وقتی در شرایط تحریم هستیم چرا از این بسترها استفاده نکنیم؟ یک سازمان می‌تواند رابطی را معرفی کند برای پرداخت و این ظرفیت پخش کردن مبلغ را باید سازمان‌ها بدانند. مثلا توییتر هلال احمر اگر این موضوع را قوی اعلام کند، ناخودآگاه تمام شبکه‌های جهانی آن را تبلیغ کرده و به گوش همه ایرانیان می‌رسانند.»

جرجندی با انتقاد نسبت به عملکرد هلال احمر در فضای مجازی می‌گوید: «وقتی بیت کوین اعلام شود، بسیاری از افراد و کسب و کارهایی که نمی‌خواهند هم هویتشان مشخص شود حاضر هستند تا کمک‌های خود را به دست مردم سیل زده برسانند. در حال حاضر در سراسر اروپا و امریکا ATM بیت کوین وجود دارد و مردم می‌توانند از طریق همین دستگاه‌ها تمام این کارها را انجام دهند.»

او می‌گوید هیچ‌کس در هیچ جای دنیا نمی‌تواند به فردی در هر نقطه‌ای از دنیا ایراد بگیرد که چرا پول برای حساب هلال احمر ریخته شده، کمااینکه خود او این مبلغ را از خارج کشور واریز کرده است. او درباره نقد کردن بیت کوین به ریال نیز تاکید می‌کند که هیچ مشکلی در این باره وجود ندارد:

«ارقام بسیار بالایی در شبکه بیت کوین و ارزهای مجازی در بین ایرانیان داخل کشور جابجا می‌شود و برای نقد کردن این مبلغ کمک مردمی هم اصلا به مشکل نخوردم چرا که آدم کار درست در این زمینه زیاد وجود دارد.»

به گفته جرجندی، چهار تراکنش صورت گرفته که یکی از این تراکنش‌ها به مبلغ نه دهم یک بیت کوین بوده و از طریق مدیر یکی از سایت‌های شرط بندی فرستاده شده؛ سایتی که فعالیت آن توسط خود جرجندی و بسیاری از کارشناسان مورد انتقاد قرار گرفته بود: «با این وجود کمک‌های مردمی این فرد را چرا نباید قبول کرد؟ در این لحظات مخالف و موافق وجود ندارد و همه به دنبال کمک به هموطنان خود هستیم.»

«جواد دادگر» کارشناس فناوری اطلاعات و ارتباطات نیز در گفتگو با دیجیاتو تاکید می‌کند که جمع آوری کمک‌های مالی از طریق بیت‌کوین در این زمینه‌ها اتفاق خوبی است ولی پایدار نیست. او می‌گوید که شاید بهتر بود چندین نفر این کار را انجام می‌دادند تا مبالغ بیشتری جمع آوری شود:

«مبلغی که هم اکنون به هلال احمر واریز شده حاصل کار تلاش و تبلیغ یک نفر بوده که توسط چند تراکنش محدود را در بر بگیرد؛ اگر این اقدام توسط چندین ایرانی خارج کشور که معتمد هم هستند رخ می‌داد قطعا شاهد مبالغ بالاتری بودیم.»

همانطور که افراد شاخصی چون علی دایی در داخل کشور کمک‌های مردمی را با توجه به اعتبار چهره خود جمع آوری می‌کنند، ایرانیان خارج کشور نیز می‌توانند با راه اندازی چنین رابط‌هایی مشغول جمع آوری کمک‌های مردمی شوند. دادگر تاکید دارد که البته در کل این نوع جمع آوری کمک‌های مردمی در ابعاد بزرگتر زیاد امکان پذیر نیست و ایجاد حساب های ارزی برای هلال احمر و یا هر اقدام دیگری می‌تواند کارسازتر باشد:

«جمع آوری پول از طریق بیت کوین در ابعاد کوچک می‌تواند مفید باشد اما وقتی بحث صحبت پول بسیار بیشتری باشد، این روش چندان نمی‌تواند به کار بیاید؛ مگر آنکه سازمان بزرگی پشت آن قرار بگیرد و کار به صورت انفرادی پیش نرود.»

این کارشناس به موضوع کلاهبرداری در این روشها اشاره می‌کند و می‌گوید در همین اقدامات جمع آوری کمک‌های خیریه در جهان دیده شده که کلاهبرداری هم صورت گرفته است: «در آفریقا چندین بار شاهد چنین اتفاقی بودیم.» دادگر تاکید دارد که این کمک‌ها باید از طریق افراد معتمد و وارد به این کار صورت بگیرد تا هیچ نوع کلاهبرداری در آن صورت نگیرد.»

به گفته کارشناسان این حوزه اگر پشت این کمپین‌ها، جایی مثل هلال احمر قرار بگیرد این کار شدنی است و در غیر این صورت جمع آوری مبالغ به صورت پراکنده و اندک خواهد بود. «سهیل نیکزاد» عضو هیات مدیره انجمن بلاکچین ایران پیش‌تر درباره چرایی عدم ورود هلال احمر به این حوزه به دیجیاتو چنین گفته بود: «مشکل اکنون این است که هلال احمر به دلیل وجود بیانیه بانک مرکزی، نمی‌تواند حساب بیت‌کوین باز کند.» او بسته گذاشتن چنین راهی را خیانت به کشور و اوضاع کنونی قلمداد کرده بود.

واقعیت این است که بیت‌کوین و رمزارزها امروز تنها راهی هستند که ایرانی‌های خارج از کشور و یا کشورهای خارجی می‌توانند در چنین شرایطی به برخی سازمان‌ها نظیر هلال احمر کمک کنند. تمرکز این سازمان‌ها بر این اقدامات می‌تواند باعث شود که هم در امر کلاهبرداری توسط سودجویان جلوگیری به عمل بیاید و هم اینکه کمک‌های بیشتری صورت بگیرد.