ویپاد در دوره جنگ: از تمدید اقساط تا تداوم وام‌دهی

قطع اینترنت و سایه جنگ ۴۰ روزه بر کشور، فعالیت حوزه اعتبار و تسهیلات را مختل کرد؛ شرایط به گونه‌ای پیش رفت که حتی بسیاری از بانک‌ها، نئوبانک‌ها و لندتک‌ها ارائه تسهیلات را تا اطلاع ثانوی متوقف کردند. در این میان ویپاد، به عنوان یکی از این نئوبانک‌ها، در روزهای بحرانی اخیر با تمدید سررسید اقساط و اعطای تسهیلات به ۴۰ هزار کاربر، تلاش کرده است جریان نقدینگی خرد را برای جامعه هدف خود حفظ کند. اقدامی که مدیرعامل داتین از آن نه یک تصمیم اقتصادی، بلکه تعهدی اخلاقی برای کاهش بار روانی و مالی مشتریان یاد می‌کند.

بر اساس آمارهای منتشر شده، از دوم فروردین ماه و در شرایط جنگی سه طرح تسهیلاتی «برآیند»، «برآیند چک‌یار» و «پیمان» در دسترس کاربران ویپاد قرار داشت. این سه طرح تسهیلاتی در ۱۵ روز نخست سال ۱۴۰۵ نسبت به مدت مشابه در سال ۱۴۰۴، از نظر مبلغ ۴۳ درصد و همچنین از نظر تعداد هم ۱۴ درصد رشد ثبت کرده است. تسهیلات پشتوانه هم طبق گفته مدیرعامل داتین موقتا غیرفعال شده و به زودی با تغییراتی در دسترس کاربران قرار خواهد گرفت.

تداوم وام‌دهی در شرایطی که ریسک نکول به دلیل نااطمینانی‌های اقتصاد کلان افزایش می‌یابد، نیازمند بازبینی در مدل‌های اعتبارسنجی بانکی است. محمد نژاد‌صداقت، مدیرعامل داتین در این خصوص به دیجیاتو می‌گوید:

«نظام بانکی بر پایه اعتماد استوار است. ما در ویپاد تصمیم گرفتیم در این دوره روی دو ارزش اعتماد و قابلیت اتکا بایستیم و همراه مردم باشیم. برای ما پاسخ‌گویی به نیاز هموطنانمان در این فضا، یک انتخاب استراتژیک و مسئولانه بود.»

او درباره کارایی مدل‌های سنجش ریسک در دوران جنگ می‌گوید: «در مورد مدیریت ریسک، واقعیت این است که هیچ مدل اعتبارسنجی نمی‌تواند متغیری مثل جنگ را به‌طور دقیق در رفتار مالی افراد مدل کند و مدل‌های سنتی در چنین شرایطی بخشی از کارایی خود را از دست می‌دهند. ارتقای مدیریت ریسک، در این شرایط اهمیت ویژه‌ای دارد.»

تعویق اقساط؛ تصمیمی فراتر از موضوعات اقتصادی

یکی دیگر از اقدامات ویپاد در این دوره، تعویق زمان بازپرداخت تسهیلات بود. سررسید اقساط تمامی طرح‌های تسهیلاتی این نئوبانک در بازه ۲۵ اسفند ۱۴۰۴ تا ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ تمدید شد. بر این اساس، سررسید اقساط طرح پشتوانه به ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ منتقل شد و مهلت پرداخت اقساط سایر طرح‌ها شامل پیمان، برآیند، برآیند چک‌یار و سازمانی نیز به مدت یک ماه از تاریخ سررسید تمدید شد.

این تصمیم اگرچه فشار مالی بر کاربران را کاهش داد، اما بر جریان ورودی منابع بانک هم اثرگذار است. نژاد‌صداقت در پاسخ به سوال دیجیاتو در این باره می‌گوید: «قطعاً هر تصمیمی که بر جریان ورودی نقدینگی تأثیر بگذارد، چالش‌هایی برای توان تسهیلات‌دهی ایجاد می‌کند و ما هم از این قاعده مستثنی نیستیم. تمدید مهلت اقساط، با تصمیم و حمایت بانک پاسارگاد به‌سرعت انجام شد و اساساً یک تصمیم اقتصادی نبود، بلکه تعهدی اخلاقی برای کاهش بار روانی و مالی مشتریان بود.»

مدیریت همزمان کاهش ورودی نقدینگی و افزایش تقاضا برای تسهیلات، ویپاد را به سمت اولویت‌بندی منابع سوق داده است. مدیرعامل داتین درباره استراتژی این شرکت برای حفظ پایداری سیستم می‌گوید:

«در ادامه، به سراغ بهینه‌سازی سبد خدمات ویپاد رفتیم. استراتژی ما ایجاد تعادل بین حمایت از مشتریان فعلی و حفظ پایداری سیستم بود. به‌جای متوقف‌کردن همه خدمات اعتباری، تسهیلات را دسته‌بندی کردیم؛ طرح‌هایی مانند «برآیند»، «برآیند چک‌یار» و «پیمان» که مبتنی بر مراوده و رابطه‌ی مستمر مشتری هستند، از دوم فروردین در دسترس قرار گرفتند. فقط اعطای تسهیلات عمومی‌تر «طرح پشتوانه» که بدون اتکا به سابقه مراوده یا امتیاز سپرده ارائه می‌شد، موقتاً متوقف شده تا ضمن حفظ پایداری سبد تسهیلات ویپاد، مأموریت اصلی خود یعنی توسعه فراگیری مالی را حتی در بحرانی‌ترین روزها زنده نگه داریم. طرح پشتوانه نیز به‌زودی با تغییراتی دوباره در دسترس عموم مردم قرار خواهد گرفت. در واقع با اولویت‌بندی منابع، تلاش کردیم هم با مشتریان‌مان همدل بمانیم و هم جریان تسهیلات‌دهی را برای آن دسته از هموطنانمان که واقعاً به آن نیاز داشتند، روشن نگه داریم.»

در کنار سیاست‌های اعتباری، ویپاد در چارچوب دستورالعمل‌های نهاد ناظر نیز اقداماتی را برای تسهیل تبادلات مالی انجام داده است. تمدید اعتبار و تاریخ انقضای کارت‌های بانکی کاربران و همچنین افزایش سقف‌های انتقال وجه از جمله این موارد است که با هدف دسترسی آسان‌تر مشتریان به خدمات پرداخت در شرایط محدودیت‌های زیرساختی اجرا شد.

در نهایت، طبق آمارهای ویپاد، در طول ۴۰ روز بحران جنگ و قطعی اینترنت، این نئوبانک بیش از ۲۰۰هزار افتتاح حساب داشته است. اتفاقی که نشان می‌دهد پلتفرم‌های دیجیتال نقش قابل توجهی در تامین نیازهای روزمره مالی مردم ایفا می‌کنند.