پشت‌پرده خروج جنجالی ایلان ماسک از OpenAI‌ در دادگاه برملا شد

«گرگ براکمن»، هم‌بنیان‌گذار OpenAI، در جریان شهادت خود در پرونده حقوقی مربوط به آینده این شرکت، روایت جدید و پرجزئیاتی از نحوه جدایی «ایلان ماسک» از OpenAI ارائه کرده است. روایت او نشان می‌دهد اختلاف اصلی میان بنیان‌گذاران این سازمان در سال ۲۰۱۷ بر سر کنترل ساختار آینده شرکت بوده است.

براساس شهادت براکمن، در اواخر آگوست ۲۰۱۷، چهره‌های کلیدی OpenAI که در آن زمان هنوز یک آزمایشگاه تحقیقاتی کوچک و غیرانتفاعی بود، جمع شدند تا درباره ایجاد یک ساختار انتفاعی برای تجاری‌سازی فناوری‌های خود و جذب سرمایه لازم برای دستیابی به هوش جامع مصنوعی یا AGI تصمیم بگیرند.

به گفته براکمن، ایلان ماسک در آن مقطع خواهان کنترل کامل شرکت بود و پیش از جلسه به هرکدام از هم‌بنیان‌گذاران یک دستگاه تسلا مدل ۳ داده بود. براکمن که در آن زمان مدیر ارشد فناوری OpenAI بود، این اقدام را تلاشی برای جلب حمایت دیگران در رقابت میان ماسک و «سم آلتمن» بر سر آینده شرکت توصیف کرده است.

اما جلسه آنها ظاهراً چندان دوستانه پیش نرفته است. براکمن می‌گوید زمانی که به ماسک اعلام شده دیگران با درخواست او برای کنترل کامل OpenAI موافقت نمی‌کنند، او عصبانی و ناراحت شده و چند دقیقه در سکوت فکر کرده است.

به روایت براکمن، ماسک پس از چند دقیقه سکوت با عصبانیت از جای خود بلند شده و به سایر اعضای جلسه گفته که «[چنین چیزی را] رد می‌کنم.» براکمن حتی می‌گوید که در آن لحظه تصور کرده ماسک ممکن است به او حمله کند. پس از این اتفاقات، ماسک هنگام خروج از اتاق جلسه به آنها گفته:

«شما چه زمانی OpenAI را ترک می‌کنید؟»

اما بعد از این اتفاقات، براکمن و «ایلیا ساتسکِوِر»، رئیس بخش تحقیقات OpenAI که در این جلسه حضور داشته نیز نه این استارتاپ را ترک کردند و نه با چشم‌انداز ماسک همراه شدند. پس از این اتفاق، ماسک کمک‌های مالی منظم خود به بودجه عملیاتی شرکت را متوقف کرد و ظرف شش ماه از هیئت‌مدیره OpenAI خارج شد. البته طبق این روایت، او تا سال ۲۰۲۰ هزینه فضای اداری مشترک OpenAI با نورالینک را پرداخت می‌کرد.

شروع اختلافات با پیروزی ChatGPT در بازی DOTA II

نقطه شروع این ماجرا ظاهراً زمانی بوده که یکی از مدل‌های OpenAI توانسته بهترین بازیکن انسانی بازی ویدیویی DOTA II را شکست دهد. براکمن می‌گوید این اتفاق تمام افراد سازمان را متقاعد کرد که توان پردازشی، منبع کلیدی برای ساخت ابزارهای قدرتمند هوش مصنوعی است و تأمین مالی صرفاً در قالب یک سازمان غیرانتفاعی کافی نخواهد بود.

این نتیجه به بحث‌هایی درباره ایجاد یک زیرمجموعه انتفاعی منجر شد. به گفته براکمن، ماسک در ابتدا خواهان کنترل «صریح و بی‌ابهام» این ساختار بود. سایر بنیان‌گذاران پیشنهاد سهام برابر را مطرح کردند و حتی ایده اعطای سهام بیشتر متناسب با سرمایه‌گذاری نقدی نیز مطرح شد. گزینه دیگری که روی میز قرار داشت، نوعی اتصال OpenAI به فعالیت‌های هوش مصنوعی تسلا بود.

براکمن در دادگاه گفته است:

«نباید این‌طور باشد که یک نفر کنترل کامل و مطلق OpenAI را در اختیار داشته باشد.»

براکمن و ساتسکِوِر حتی درباره طرحی برای کنار گذاشتن ماسک از هیئت‌مدیره OpenAI صحبت کرده بودند تا مسیر شرکت را ادامه دهند. همین موضوع باعث شده وکلای ماسک روی برخی یادداشت‌های نوامبر ۲۰۱۷ براکمن تمرکز کنند.

او در یکی از این یادداشت‌ها نوشته بود که اگر OpenAI بدون ماسک به یک ساختار انتفاعی تبدیل شود، روایت ماسک می‌تواند این باشد که آنها درنهایت با او صادق نبوده‌اند. براکمن در همان یادداشت اضافه کرده بود:

«درک دیگری که از موضوع دارم این است که دزدیدن سازمان غیرانتفاعی از او [ماسک] اشتباه خواهد بود. تبدیل آن به یک B-Corp بدون او نیز از نظر اخلاقی بسیار ورشکسته‌کننده است. و او واقعاً احمق نیست.»

به‌گفته او، زمینه این یادداشت مربوط به این بوده که آیا باید برای کنار گذاشتن ماسک از هیئت‌مدیره تلاش کنند یا نه. درنهایت، آنها چنین کاری نکردند و ماسک در فوریه ۲۰۱۸ داوطلبانه هیئت‌مدیره OpenAI را ترک کرد. او در آن زمان به این نتیجه رسیده بود که «OpenAI در مسیر شکست قطعی قرار دارد» و گفته بود قصد دارد بیشتر بر هوش مصنوعی در تسلا تمرکز کند.

براکمن: ایلان ماسک هوش مصنوعی را درک نمی‌کند

براکمن در بخش دیگری از سخنان خود گفته که ماسک هوش مصنوعی را درک نمی‌کند. ظاهراً زمانی که نسخه اولیه‌ای از ChatGPT امروزی را به او نشان دادند، ماسک چندان آن را جدی نگرفته بود. براکمن شهادت داده:

«این واقعیت که ایلان نسخه بسیار اولیه‌ای از این تحقیق را دید، نسخه‌ای که همه این اتفاق‌ها را به حرکت درآورد، اما جرقه اصلی آن را تشخیص نداد؛ دقیقاً همان چیزی بود که باید از وقوع آن در این محیط جلوگیری می‌شد.»

ماجرای این جلسه و اتفاقات بین ایلان ماسک و اعضای OpenAI بارها در گزارش‌های مختلفی مطرح شده و این‌بار پرونده حقوقی فعلی درباره آینده OpenAI توجه‌ها را دوباره به این دوران جلب کرده است. در این دادگاه هنوز شهادت سم آلتمن شنیده نشده، اما «گرگ براکمن» طی دو روز شهادت داده و بارها به یادداشت‌های شخصی خود استناد کرده است.

انتظار می‌رود روند دادگاه تا هفته آینده ادامه داشته باشد.