تحقیق جدید: قند فروکتوز می‌تواند باعث گسترش سلول‌های سرطانی در بدن شود

پژوهش جدید مؤسسه ویستار آمریکا نشان می‌دهد قند ساده فروکتوز که در رژیم غذایی روزمره حضور پررنگی دارد، می‌تواند مثل سیگنالی باشد که سلول‌های سرطانی باقی‌مانده پس از شیمی‌درمانی را به انتشار و تهاجم بیشتر در بدن ترغیب کند.

در پروتکل‌های درمانی متداول، بیمارانی که سرطان تخمدان دارند، معمولاً تحت شیمی‌درمانی مبتنی‌بر پلاتین قرار می‌گیرند. اگرچه بیشتر این افراد در مراحل اولیه پاسخ درمانی خوبی نشان می‌دهند، اما بیماری در درصد بالایی از بیماران عود می‌کند و در تمام حفره شکمی پخش می‌شود. روند انتشار سرطان یا اصطلاحاً متاستاز پس از دوره شیمی‌درمانی، عامل اصلی حدود ۹۰ درصد از مرگ‌ومیرهای ناشی از سرطان تخمدان است.

پیش‌ازاین مشخص شده بود سلول‌های سرطانی که از فرایند شیمی‌درمانی جان سالم به در می‌برند، نقشی مهم در بازگشت بیماری ایفا می‌کنند. تحقیق جدید نشان می‌دهد این سلول‌های باقی‌مانده، اگرچه قابلیت تقسیم‌شدن خود را از دست می‌دهند، اما همچنان از نظر بیولوژیکی کاملاً فعال باقی می‌مانند و با ترشح ترکیبی پیچیده از مولکول‌ها، به تومورهای مجاور سیگنال می‌فرستند.

نقش فروکتوز در بازگشت و متاستاز سرطان

به گزارش Medical Xpress، دانشمندان برای درک علت تأثیر فروکتوز بر افزایش تهاجم سلول‌های سرطانی، از ابزارهای تحلیلی گسترده ازجمله کریسپر (CRISPR) بهره بردند. یافته‌ها نشان داد فروکتوز باعث سرکوب و کاهش ساخت کلسترول در سلول‌های مجاور می‌شود. کلسترول در سطح سلولی نقشی مشابه یک چسب بیولوژیکی ایفا می‌کند و باعث اتصال و چسبندگی سلول‌ها به یکدیگر می‌شود. با کاهش میزان کلسترول، چسبندگی میان‌سلولی تضعیف می‌شود و سلول‌های سرطانی می‌توانند از بافت جدا شوند و به بخش‌های دیگر بدن بروند.

نکته نگران‌کننده‌تر در یافته‌های پژوهشگران این است که حتی بدون انجام شیمی‌درمانی، مصرف مقادیر بالای فروکتوز از طریق خوراکی نیز می‌تواند سیگنال مشابهی را برای تحریک انتشار سلول‌های سرطانی ارسال کند. این قند به‌وفور در نوشیدنی‌های شیرین و شربت ذرت با فروکتوز بالا وجود دارد. در کشوری مانند ایالات متحده آمریکا، این ماده حدود ۸ تا ۲۰ درصد از کالری روزانه برخی افراد را تشکیل می‌دهد.

اگرچه اثربخشی محدودکردن مصرف فروکتوز هنوز روی بیماران مبتلا به سرطان آزمایش نشده است، اما این کشف احتمال تأثیر مستقیم اصلاح رژیم غذایی بر کنترل روند پیشرفت بیماری را به‌شدت تقویت می‌کند.

پژوهشگران بر این باورند که مکانیسم کشف‌شده احتمالاً منحصر به سرطان تخمدان نیست. آن‌ها احتمال می‌دهند سایر تومورهایی که در منطقه تنه و شکم منتشر می‌شوند، مثل سرطان پانکراس، سرطان روده بزرگ و سرطان کبد نیز رفتاری مشابه از خود نشان دهند. محققان درحال طراحی آزمایش‌های بعدی هستند تا تکرارپذیری این پدیده را در انواع دیگر سرطان اثبات کنند.

یافته‌های این پژوهش در ژورنال Nature Aging منتشر شده است.