
شوک دیجیتال بر پیکره علم و دانش؛ تبعات تلخ خاموشی اینترنت بر دانشگاه
شاهد مرگ خاموش دانش در کشور هستیم.
قطعی اینترنت در ایران بیش از دو ماه است که ادامه دارد و تا امروز بوی بهبودی از اوضاع آن به مشام نمیرسد. در بسیاری از کشورها امروز اینترنت دیگر تنها ابزاری برای ارتباط نیست؛ بلکه به آن بهعنوان زیرساختی حیاتی برای دسترسی به علم و دانش و پیشرفت علمی نگاه میشود. امروز دیگر علم نه امری تماما بومی بلکه ماهیتی فرامرزی دارد و قطع دسترسی دانشجویان یا محدود کردن آنها برای دسترسی به اینترنت و سرویسهای جهانی میتواند لطمه جبران ناپذیری بر پیکره علم و دانش و دانشگاه بزند. امروز دانشجویان نه تنها به مقالات علمی، کتابها، کلاسها و امکانات پژوهشی دسترسی ندارند، بلکه شاهد کاهش رتبه علمی دانشگاههای کشور در میان مهمترین دانشگاههای جهان هستیم. امری که وزارت علوم در ایران مدتها برای بهبود آن تلاش کرده و برنامهریزی کرده بود.
ایست قلبی در حوزه دانش و دانشگاه
در حالی که جهان در سال ۲۰۲۶ با شتابی بیسابقه به سوی ادغام هوش مصنوعی در تار و پود آموزش عالی حرکت میکند، یوتیوب تبدیل به دانشگاهی آنلاین شده و دانشگاهها برای در دسترس قرار دادن پژوهشهای علمی خود بیتاباند، از زمستان ۱۴۰۴ تا اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ و شاید تا مدتی بیش از این، جامعه علمی ایران سالی متفاوت و دشوار را پشت سر گذاشته است. اختلالات گسترده و قطعی اینترنت، تنها یک چالش مخابراتی نبود؛ بلکه به مثابه یک ایست قلبی در جریان تبادل دادههای علمی عمل کرد.
تنها در یک نمونه رتبه علمی ایران از هفده به رتبه هجده سقوط کرده است. رتبه علمی دانشگاهها تنها بر پایه تعداد مقالات نیست. شاخصهایی نظیر استنادات بینالمللی و تشکیل یا شرکت در شبکه پژوهشی بینالمللی به شدت به حضور آنلاین اساتید و دانشجویان نخبه وابسته است.
همچنین وقتی وبسایتهای دانشگاهی و پروفایلهای اساتید در گوگل اسکولار بهروزرسانی نشوند، پژوهشگران جهان قادر به دیدن و ارجاع به یافتههای نخبهها و اساتید ایرانی نیستند. این یعنی مرگ خاموش دانش در کشور که آسیب آن از همین حالا هم به وضوح مشخص است.
بنبستی واقعی
دانشجویان برای انجام امور پژوهشی، رجوع به مقالات، دسترسی به کنفرانسهای بینالمللی و کسب دانش با مشکلاتی باور نکردنی روبهرو هستند که بخش عمده آنها به عدم دسترسی به اینترنت برمیگردد. این درحالی است که طی سالهای اخیر اینترنت نه تنها یک امتیاز ویژه، بلکه حقی اساسی برای همگان و به ویژه اهالی دانش و دانشگاه محسوب میشود.
حالا دیگر محاسبات سنگین ژنتیک، فیزیک و هوش مصنوعی بر روی سرورهای جهانی انجام میشود. بدون اینترنت، عملا توان محاسباتی یک پژوهشگر به سیستم شخصیاش محدود میشود که در نهایت به معنای توقف کامل تحقیق و پژوهش به حساب میآید.
از سوی دیگر یک دانشجوی پزشکی امروز میتواند تنها با استفاده از اینترنت و عینکهای هوشمند به تماشای جراحیهای بزرگ و دقیق و ظریف بنشیند و همین ایده هم دیگر برای دانشجویان ایرانی رویایی دور دست به حساب میآید.
بسیاری از دانشجویان تحصیلات تکمیلی که پروژههایشان وابسته به APIهای خارجی یا سرورهای محاسباتی خارج از کشور بود، با سدی محکم برخورد کردند. این موضوع نه تنها زمان فارغالتحصیلی را عقب انداخت، بلکه کیفیت دادههای تجربی را نیز زیر سوال برد.
بد نیست بدانید که داوری مقالات بینالمللی برای اساتید ایرانی که یک امتیاز نخبگانی محسوب میشود، در سال ۲۰۲۶ به دلیل دشواری دسترسی به پنلهای ژورنالها با اختلال جدی مواجه شد که نتیجه آن کاهش نفوذ علمی ایران در هیئت تحریریه مجلات معتبر بود.
روانهایی که فرسوده میشوند
طی بیش از شصت روز گذشته بسیاری از پروژههای دانشگاهی زمین خورده و با آیندهای نامشخص روبه رو هستند. روند آموزش هر چند در بستر شبکه داخلی کماکان با قوت ادامه دارد؛ اما کیفیت آن بدون دسترسی به اینترنت همچنان بسیار پایین باقی مانده و نیازهای پژوهشگران و دانشجویان را رفع نمیکند. این امر موجی از فرسودگی روانی را با خود دارد که با گذشت زمان بر آن افزوده میشود.
پیامدهای ناگوار برای ایران
امروز اهالی علم و دانش بیش از هر زمان دیگری به کوچ از ایران فکر میکنند. مرجعیت علمی در داخل کشور با سرعتی باور نکردنی در حال از دست رفتن است. موجی از مهاجر دانشجویان و اساتید که به دنبال دسترسی به دانش و حضور در مجامع علمی بوده و آن را حق اساسی خود میدانند به زودی آغاز خواهد شد و ممانعت از آن حتی اگر امروز دسترسی به اینترنت برای همه افراد و اقشار ممکن شود، بعید به نظر میرسد. بازگرداندن اعتماد به دانشجویانی که از زمستان گذشته تا امروز لطمههای فراوانی از قطعی اینترنت خوردهاند، برای بدنه دانشگاه، وزارت علوم و کشور به آسانی ممکن نخواهد بود.
بدون اتصال پایدار به جهان، رتبه علمی ما نه در میدان رقابت، بلکه در اتاقهای دربسته و با آمارهای داخلی سنجیده خواهد شد که فرسنگها با واقعیتهای توسعه جهانی فاصله دارد.
برای گفتگو با کاربران ثبت نام کنید یا وارد حساب کاربری خود شوید.
تو کشور ما چند مشکل و کمبود هایی وجود داشت که خداروشکر اولیش رو یجوری با قطع اینترنت رفع کردن میمونه چند مشکل دیگه که یکیش همین مشکل فرزند آوری هستش که قطعا بعد از پروژه اینترنت ملی نوبت پروژه فرزند آوری هستش و قطعا پروژه زمان بر و طاقت فرسایی خواهد شود فقط خدا به داد برسد
گفتم بازم میگم تحصیلات تو ایران بدرد نمیخوره مگر اینکه شما بخواین مهاجرت کنید البته اگه بتونید.
وقتی دانشجو دانشگاه شریف خودشو تو کامنت ها گسسته میکنه که چون من شریفم باید اینترنت پرو مکث بگیرم با من حرفی از تبعیض و طبقاتی شدن نزنید . وقتی دانشجو تحصیل کرده کشور دنبال اینترنت طبقاتی بعد چون شریفه خونش رو از بقیه دانشجو ها رنگین تر میبینه . خجالت اوره اما تبعیض ار توی خوده مردم اغاز شده.
به قشر دانشجویان تحصیلات تکمیلی کلا در تاریخ ایران کم اهمیت داده شده
بماند که اکثرا با ریجکت های پی در پی برای مقالاتمون صرفا به خاطر جبر جغرافیا رو با رو هستیم
همه از دانشگاه ها و اساتید گفتند
اونی که بطور غیر رسمی میخواد یاد بگیره چی کاش یکی تکلیف اونا رو هم مشخص کنه
حتما باید دانشجو بود تا به منابع آموزشی دسترسی داشت؟
خروجی مدارس رو دیدیم که 6 سال عربی و انگلیسی یاد دادن هیچکس هیچی یاد نگرفت حالا خروجی این مدارس ورودی اون دانشگاهه🤷 پروکسی دانشگاه مبارکتون باشه
ممنون از دیجیاتو که این شرایط رو مثل خیلیا عادی نشون نمیده ، تلاش های شما از یاد مردم نمیره❤️
تنها رسانه ای که این مدت عین آدم اخبار اینترنت رو پوشش میداد فقط و فقط دیجیاتو بود , امثال فارس و صدا و سیما که کلا هیچی , رسانه های دیگه هم میان میگن که اره این اینترنت پرو بده فلانه وای وای وای , اما خودشون ویدئوی بررسی S26Ultra آپلود میکنن , از گوشی نمیدونم چی چیه فلان شرکت میگن.
واقعا سپاس گذار دیجیاتو هستم
انتظار برای اقدام مسئولین در حال اتمام است
من دانشجوی پزشکیم و در کنار درس خوندن مقاله مینویسم. باید تغییراتی توی مقاله ایجاد میکردیم و من برای دسترسی به مقالاتی که بتونم ازشون استفاده کنم باید به استادم پیام میدادم تا اون با واسطه به دست من برسونه و عملا کاری که توی یه هفته به بهترین نحو انجام میشد توی دو ماه سرهمبندی شد. دو ماهه که کارهام خوابیده و کل تلاشهام برای ارتباط با اساتید بینالمللی نیست شده. یه پروژهای داشتیم که در مراحل انتهایی بود ولی الان اطلاعاتی که سرچ کردیم قدیمی شده و باید دوباره آپدیتش کنیم و برگردیم سر پله اول. از هوش مصنوعی هم به عنوان بیمارنما برای تمرین تشخیصهای افتراقی استفاده میکردم. من دوست داشتم تخصص بخونم و همینجا تلاش کنم ولی الان فقط میخوام برم…
هزینه ازاد سازی داری??
الان از پزشکی خوندن راضی هستی یا نه خواهشا صادقانه جواب بده ممنون میشم.
چه حرفا! واقعا فکر میکنید علم برای کشور ما هست؟ علم و پیشرفت علمی به نظر من فقط و فقط شایسته کشورهای توسعه یافته هست. ما همین که آب و غذا گیرمون میاد باید کلاه خودمون رو بندازیم هوا. (این طرز فکر برخی ناعزیزان هست)
یک از اقوام پزشک هستن و خیلی هم ادعا روشن فکری و اینا داره
داییم امروز فیلتر شکن با قیمت عجیب غریب خرید دوتایی داشتیم با ذوق تلگرام و اینستا رو نگاه میکردیم که دیدیم اونم انلاینه تازه از اون عجیب تر یکی از فامیل هامون هم سپاهیه و خیلی از قطع نت حمایت میکنه تازه اونم انلاین بود (من دیگه حرفی ندارم ......)
دلم میسوزه که اگر اینجا هر چی دورو تر باشیم، وضعمون خیلی بهتر میشه. اگر مبنای بهتر شدن وضع مردم فقط بر اساس تلاش مفید بود قطعا ما دست کمی از ژاپن نداشتیم. ولی چه کنم. پول مفت به دهان خیلی ها مزه کرده.
تعارف رو بزارید کنار و کلا از برق بکشید همه چیز رو تا تکلیف همه مشخص بشه
خودمون هم فریز بشیم بعد که اوضاع به حالت عادی برگشت دوباره از فریز در بیایم :)
اشتباه برداشت نشه، منظورم اینه که هفتاد روزه که مردم بلاتکلیف نگه داشته شدن و از صبر کردن که ببینن چی میشه خسته شدن و ...
الان تکلیف من نوجوون دانش آموز که کلا ما رو بچه سال بی روح و روان در نظر میگیرن و بسیاری از اعضای خانواده ام هم کلا اینترنت پرو ندارن (که خوشحالم) و کانفیگ (این بده) چیه؟
من خودم ۲۵ سالم هست. راحت میتونم بگم اگر اینترنت نبود وضعم طور دیگهای رقم میخورد. منی که از دهک یک درآمدی بودم کارهایی رو انجام میدادم که اگر قرار بود اینترنت نباشه، فقط کسانی میتونستند اون رو انجام بدهند که خانواده پولداری داشته باشند.
پیشنهادم این هست که یک سرگرمی مفیدی برای خودت پیدا کن یا برو دنبال اینترنت پرو. واقعا اوضاع سختی هست...
اینترنت پرو یه چیزی نیست که بخوای بری دنبالش و نباید وجود هم داشته باشه چنین پدیده ای. هستیِ این پدیده فقط تشنگی پول یه عده رو که در همه حال دنبال جیب مردمن رو سیراب میکنه.
مشکل اینه که روزای قبل از این قطعی اینترنت هم کثافت بود
این قضیه مخصوصا توی دانشگاه شریف خیلی غیر قابل تحمل شده، چونکه به دانشجویان اینترنت داده نشده و اصلا امکان پیدا کردن مقاله ها وجود ندارد. قبلا هم با هزار زور و زحمت بود چه برسه الان که حتی بیسیک ترین مطالب را هم نمیشه پیدا کرد.
تبعیض برای کسی نزارید.
همه ملت ایران نیازمند هستن.
همه دانشجو ها نیازمند هستتن.
حالا چون شریف رتبه علی بالاتری داره دلیل بر این نمیشه همیشه بگیم شریف شریف!
به جز دانشگاه های دولتی تهران بقیه دانشگاه های ایران چه دولتی چه آزاد به اینترنت نیازی ندارن. در دانشگاه های دولتی تهران دانشجو مجبور میشه بره مقاله بخونه وگرنه عملا نمیتونه نه درس پاس کنه و نه مدرک بگیره ولی بقیه دانشگاها همچین فرهنگی رو بیشترشون ندارن و اگه هم داشته باشن در سطح دولتی های تهران نیست.
میدونم دانشگاه تبریز و صنعتی اصفهان و نوشیروانی بابل هم حتی به هیچ وجه کاری که از دانشجو کشیده میشه و میخوان نزدیک به دولتی های تهران نیست، اینو بر اساس تجربه میگم. دانشگاه آزاد هم که دانشجوی انسانیش مفهوم درصد رو نمیدونه و دانشجوی مهندسیش توی ریاضی و فیزیک پایه گیر میکنه.
هیچ کجای حرفت نگفتی اینترنت آزاد برای همه!
یک بار دیگه کامنتی که نوشتی رو بازبینی بکن.
( به جز دانشگاه های دولتی تهران بقیه دانشگاه های ایران چه دولتی چه آزاد به اینترنت نیازی ندارن. )
بله بله. اینترنت رو با سرعت برای دانشجویان تهرانی وصل کنید، بقیه که نیازی به اینترنت ندارن، دیگه دانشجو های دولتی تهران خونشون رنگین تره!
گفتم اگه قراره به دانشگاهی ها به یه عده اینترنت بدن به بقیه ندن باید دانشگاه های دولتی تهران باشه که اینترنت میگیرن. معنی کلمه "اولویت" اینه.
اما در حالت عادی اینترنت باید برای همه باشه ولی اگه به من باشه اینترنت همه رو به شکل مساوی قطع میکنم و فقط خودم از اینترنت استفاده میکنم، دلیلشم اینه که دوست دارم زور بگم.
میشه دهان مبارک رو ببندی آقای نامحترم ؟
خب شما میتونی بیشتر تلاش کنی تا بری دانشگاه های برتر کشور، موفقیت دیگران نباید دلیل ناراحتی شما باشه دوست عزیز.
اصلا الان که تفکرتون اینه که اینترنت باید فقط به دانشجو های تهران بدن، بفرما.
برید اینترنت پرو مکس الترا سفید بگیرید.
چهار تا شرکت دانش بنیان بزنید دستگاه کرونایاب و ابرکامپیوتر کوانتومی ایرانی و ماشین زمان بسازید.
مرسی، اما باید بگم 6 سال پیش گرفتم ارشدمو و دانشجو نیستم.
یک سوال، صرف نظر از برابری در حق دسترسی به اینترنت (یعنی ما میدونیم همه حق مساوی دارن در خصوص دسترسی به اینترنت ولی میخوایم راجع به این موضوع کلا حرف نزنیم)، شما فکر میکنی ارزش خروجی که یک دانشجوی دانشگاه آزاد یا دانشگاه شیراز میگیره با ارزش خروجی که دانشجوی دانشگاه شریف از دسترسی به اینترنت میگیره برابره؟
نمیدونم چه رشته ای در حال تحصیل هستی، ولی مثلا فکر میکنی درس الکترومغناطیس توی تهران سخته و بقیه جاها عمو زنجیر باف به جاش درس میدن؟
شما داشنگاه های دیگه ایران رو دیدید؟ نکنه دانشگاه های دیگه ایران که مقالات isi میدن در مورد عمو زنجیر باف هستش ولی مقالات دانشگاه تهران توی یک لیگ دیگست؟
این تفکر شما و امثال شما که خودتون رو از بقیه جامعه برتر میدونید باعث این وضعیتی شده که توش هستیم.
میگید اره من مخالفم ولی خب ماها فرق داریم! اون دانشجویی که از یک دانشگاه دیگه مثل دانشگاه شیراز تلاش میکنه میره mit حق اینترنت نداره ولی مثلا دانشگاه تهرانی داره حتی اگه سه ترم مشروط بشه و تهش هیچی نشهْ
همش مغلطه
یه پایان نامه نویسه میدون انقلابی میشناسم اتفاقا اسمش توی 4-5 تا مقاله isi هست، 2 تا جمله معنی دار و مرتبط نمیتونه بنویسه (با استانداردای ما نه شما). دلیل بر چیزی نمیشه این.
بعدشم چند سال پیش تکنولوژی بتن دنیا دست دانشگاه شریف و چنتا از دانشگاهای چین بود و این فقط یک زمینه هست که توی ذهنمه، بعد میای میگی دانشگاه شیراز چیزی کم از شریف نداره در حالی که من میدونم پایان نامه های بقیه دانشگاها اگه توسط اساتید ما خونده بشن فقط به خاطر ادبیاتشون بعد از خوندن 2 خط رد میشن.
اینکه من گفتم اینترنت باید برای همه باشه رو ول کردی چسبیدی به اینکه ثابت کنی دانشگاه شیراز یا آزاد چیزی کم از شریف نداره.
حالا دوران دانشجوییت تمام شد چی؟! دیگه لازم نداری یا اونوقت میگی دانشجو های سابق دولتی تهران هم حقشونه نت داشته باشند 🤣🤣🤣🤣
بعد بابا شدی چی؟! میگی هر کی دولتی تهران خونده حقشه بچه هایش نت داشته باشن؟! 🤣🤣🤣
یعنی دانشجوهای تحصیلات تکمیلی دانشگاههای دیگه به جز دولتیهای تهران فیری استایل همه باید دفاع کنن و مقاله بدنو ...
حالتون خوش نیست شماها
آره فیری استایل، اگه مقالات و پایان نامه ها و پروژه هاشون رو خونده باشی و دانشگاه های دولتی تهران درس خونده باشی میدونی حتی چند خط اول پروپوزالشون رد میشه. یه کافی نتی دور میدون انقلاب پیدا کنی برای بقیه دانشگاها میتونه بنویسه. در حالی که حتی دانشجو های دفاع کرده دانشگاهای دولتی برای همون دانشگاه به سختی میتونن دوباره یه پروژه یا پایان نامه بدن.
چه جالب!
پس بیاییم اینترنت پرو مکس بدیم به دوستان دانشجو دانشگاه های دولتی تهران چون بقیه دانشجو ها رو شما بی سواد می دونید!
دیگه ما بقیه دانشجو های ایران به جهنم پس.
دانشجو مهندسی دانشگاه تهران اپولو میسازه ولی دانشگاه های دیگه ریاضی هم بلد نیستن!
تا ادمایی مثل شما وجود داشته باشه وضعیت همیشه همینه!
همیشه دنبال یه بهونه برای تبعیض هستید!
واقعیت اینه زمین تا آسمون فرق هست. حالا ممکنه یه عده ناراحت بشن و قبول نکنن ولی واقعیت هست.
ما اصلا یه خط جزوه نداشتیم استاد میومد حرف میزد دوتا فرمول مینوشت میرفت، باید هفته ای 10 تا مقاله میخوندی میومدی واسه ی امتحان هفتگی، بعد همزمان ارائه هم داشتی هر 2 هفته یه بار.
در خصوص اینترنت هم من که میگم اینترنت باید برای همه باز بشه ولی اگه قراره به دانشجو ها اینترنت بدن، دانشجو های دولتی تهران باید اولویت باشن، چون اگه پایان نامه و مقالات بقیه دانشگاه ها رو یکی که دولتی تهران خونده بره بخونه میدونه ذره ای ارزش ندارن و من میدونم استاندارد و روند کاری بقیه دانشگاه ها اصلا شبیه به جایی مثل شریف یا دانشگاه تهران یا علمو صنعت نیست.
ولی مرسی که از درد ماها صحبت میکنید. این چندوقت حس میکنم کسی متوجه فاجعه زندگی ما نیست...
استاد راهنمام دو روز پیش بهم زنگ زد که با اینکه استاد دانشگاه هستش و عضو هیت علمیه بهش اینترنت ندادن تا بتونه به ماها بده. دانشگاه آزاد تهران جنوب هم میرم، ارشد هوش مصنوعی. واقعا نمیدونم بخندم یا گریه کنم. من باید حداقل عمر مقاله هایی که پیدا میکنم بین یک سال تا ۶ ماه باشه و هر روز هم از هوش مصنوعی مقاله و دستاورد های جدید بیرون میاد. سایت های ایرانی که مثلا مقاله میفروشن هم اخرین بار که چک کردم برای هر مقاله باید ۵۰ هزار تومن میدادم قبل از جنگ. علاوه بر اینا من از کلی ابزار های هوش مصنوعی استفاده میکردم تا این مقاله ها رو پیدا کنم. انقدر احمقن فکر میکنن دهه ۶۰ هستش که من مطالب از کتاب پیدا کنم. کتابی که زیر ۵۰۰ هزار تومن پیدا نمیشه...
دوست دارم بدونم یک سایت مقاله مثل آرکیو دقیقا چه خطری براشون داره. اصلا الان با چه رویی میتوانند بگویند ما باید جهاد علمی یا حرکت به سمت قله داشته باشیم. دوست دارم بگویم که ما فقط لب و دهنیم و عمل مساوی هیچ...
(من هم خودم ارشد کامپیوتر هستم. خوش سانسی که آوردم این بود که این ترم رو مرخصی گرفتم)
اینها که کارشون پاک کردن صورت مسئله است.
به جای حل مشکلات مردم اینترتو قطع کردن که نارضایتی سرکوب بشه.
ولی ما صورت مسئله رو پاک نکنیم مشکل اصلی کسیه که اینترنتو قطع کرده. و هزاران بلای دیگه سرما آوردن.
من باید رساله کار کنم که از وقتی برداشتمش دستم موند لا پوست گردو هیچی به هیچی هم پولم رفت هم اعصابم
من متاسفانه دانشجو علوم پزشکی هستم ، دو روز پیش با ظهور علائمی به پزشک متخصص مراجعه کردم تا آزمایشات مربوط به بیماری ای که بهش شک برده بودم رو برام بنویسن که دکتر نصف زمان رو به صحبت با موبایلش سپری کرد و به مخاطبش تاکید کرد که چیزی رو تو واتسپ براش بفرسته چون راحتتره!!! خلاصه که من نسخه رو از دکتر گرفتم و دیدم همه چیز توش نوشته به جز آزمایشات مربوط به بیماری ای که خودم بهش شک کردم! بهشون گوشزد کردم که اونا رو اضافه بکنن که دکتر ازم پرسید "اینارو از تو اینترنت سرچ کردی؟" خواستم بگم نه ما مثل شما نت پرو نداریم که به گفتن خیر از جزواتم هست اکتفا کردم.
در نهایت خواستم بگم اینترنتی که به محافل "علمی" داده میشه واسه هرچیزی مصرف میشه بجز کسب علم