اپل از زنان و رنگین‌پوست‌ها در تصاویرش استفاده می‌کند اما در شرکت‌اش نه

مراسم آیفون‌های ۲۰۱۸ اپل با نمایش ویدیویی آغاز شد که در آن یک زن سیاهپوست در تلاش بود تا موفقیت یک مرد سفیدپوست را تضمین کند.

ویدیوی آغازین با تم ماموریت غیرممکن یک زن جوانی را نشان می‌داد که سرتاسر مقر اپل در کوپرتینو را می‌دود تا کیفی را به تیم کوک، مدیرعامل اپل که با خونسردی پیش از شروع مراسم در پشت صحنه منتظر مانده برساند. او می‌رسد، نفس کم‌آورده و کوک هم کیف را باز می‌کند. درون کیف یک کلیکر یا دکمه قرار دارد. او کلیکر را در حالی به آرامی برمی‌دارد که این زن با لحنی که انگار باورش نمی‌شود می‌پرسد «کلیکر؟» و سپس پشت صحنه می‌ماند در حالی که کوک وارد صحنه شده و از تشویق حضار لذت می‌برد.

این یک واکاوی عینی از ویدیو است ولی کاملا صحیح است و اپل تم نیمه پخته تنوع قومی و جنسی را در سرتاسر نمایش ادامه داد. به طور مداوم از زنان و افراد غیر سفیدپوست به عنوان تزیین‌بخش تصاویر استفاده شد در حالی که خود شرکت عمدتا به استخدام مردان و سفیدپوست‌ها ادامه می‌دهد و آخرین گزارش تنوع قومی و جنسی اپل هم این حقیقت را تایید می‌کند.

در سال ۲۰۱۷، ۶۸ درصد کارمندان اپل مرد بودند و ۵۴ درصدشان سفیدپوست. در مقام‌های مدیریتی، این دو رقم به ترتیب ۷۱ و ۶۶ درصد هستند. فقط ۳ درصد از رهبران اپل سیاه‌پوست هستند و همه این اعداد اصلا پیشرفتی نسبت به سال ۲۰۱۶ به حساب نمی‌آیند.

نگاهی به صفحه رهبران اپل داشته باشید. از این ۱۷ نفر عمدتا همه سفیدپوست و مرد هستند و فقط ۵ زن میان آن‌ها دیده می‌شود. از زمان پیدایش اپل این روش مدیریتی آن‌ها بوده، با در نظرگیری فرهنگ شخصیتی که پیرامون استیو جابز شکل گرفته. از میان سخنرانی‌های نوآورانه و داستان‌های عجیب رازداری، نبوغ و علاقه‌مندی‌های وافر، فرهنگ کمپانی از همان ابتدا بنا نهاده شد که چهره مردانه و عمدتا سفیدپوستی هم داشت. حفظ برندسازی مدیران بالارده، موضوع تنوع جنسی و قومی را فقط بدتر کرده و عدم علاقه اپل به آوردن توسعه‌دهندگان پایین‌رده روی استیج مراسم، مشکل را زیر نورافکن قرار می‌دهد.

اتکای اپل به مردان سفیدپوست برای ایراد سخنرانی‌ها به قدری بدنام شده که وقتی یک زن یا یک رنگین پوست روی استیج می‌آید ارزش خبری پیدا می‌کند. بوزوما سینت جان، مدیر بازاریابی بین‌المللی اپل موزیک و آیتونز در WWDC 2016 نمایش را برای دقایقی از آن خود کرد و نشان داد که جالب‌ترین شخص حاضر در این کمپانی است. او در سال ۲۰۱۷ شرکت را ترک کرد.

روی استیج مراسم شب گذشته هم عمده کسانی که فریاد «پیشرفته‌ترین» آیفون ساخته شده در طول تاریخ را سر دادند عمدتا مردان سفیدپوست بودند. مراسم حدودا یک ساعت و ۴۵ دقیقه طول کشید و در مجموع زنان و افراد رنگین پوست فقط ۱۳ دقیقه از مراسم را در اختیار داشتند. اولین زن حتی تا دقیقه ۵۰ خود نشان نداده بود و هر مردی که از کارمندان اپل روی استیج آمد سفیدپوست بودند.

ناسازگاری میان تصاویری که اپل نشان می‌دهد و آنچه واقعا درون شرکت می‌گذرد در حین نمایش دوربین جدید آیفون Xs و آیفون Xs Max مشهود بود. هر تصویری که فیل شیلر (مرد، سفیدپوست) معاون ارشد بخش بازاریابی اپل برای نمایش قدرت‌ دوربین ارتقایافته آیفون‌ها نشان داد یا از زنان بود یا از افراد نژادهای مختلف. اولین تصویری که او نشان داد مربوط به مجله تایمز می‌شد و با دوربین آیفون گرفته شده بود. متن بالای آن نوشته «اولین‌ها: زنانی که دنیا را تغییر می‌دهند».

شیلر قبل از اینکه به سراغ اسلایدشو برود گفت: «اجازه دهید چند تصویر ثبت شده با آیفون Xs را نشان‌تان دهم». تصاویر کلوزآپ از زنان و افراد غیر سفیدپوست (که زنان غیرسفیدپوست را هم شامل می شد) استیج را روشن می‌کنند و شیلر به تشریح جزییات فراوان و توانایی‌های سیستم‌های دوربین جدید در زمینه فوکوس می‌پردازد.

می‌گوید «این حیرت‌انگیز است» و در مقابل تصویری از چهره یک دختر جوان سفیدپوست می‌ایستد. «سوژه شما به زیبایی با نور طبیعی روشن می شود، سایه روشن‌های زیبای پوست، جزییات فراوان و یک پس‌زمینه چشم‌نواز.»

تصویری دیگر: یک مرد سیاهپوست با موهای بافته شده که تا کمر در آب ایستاده است. «بیشتر از هر چیز دیگر به قطرات آبی که از موهای او می‌چکد دقت کنید، چقدر پر جزییات و شفاف هستند. این فوق‌العاده است».

او به توضیح درباره تصاویر و افراد داخل آن‌ها ادامه می‌دهد و هیچ یک شبیه به خود او نیستند؛ مردی سفیدپوست که اختیار صحبت کردن دارد. حتی صفحه وب مربوط به دوربین‌های آیفون Xs هم پر شده‌اند از چهره‌هایی که در مقرهای اپل یا اتاق‌های روسای آن به ندرت دیده می‌شوند.

دلم می‌خواهد اپل را به خاطر نمایش گروهی از افراد متنوع از نظر نژادی و قومیتی در کمپین تبلیغاتی‌اش تحسین کنم، اما وقتی تصاویر شبیه به سرپوشی پوشالی بر عدم وجود ذاتی تنوع در کمپانی جلوه می‌کنند، چنین کاری سخت می‌شود. مشکل به تصاویر باز نمی‌گردد، مشکل ناهم‌خوانی تصویر نمایش داده شده با واقعیت این کمپانی تریلیون دلاری است. تصاویر فریاد می‌زنند «ببینید ما چقدر متنوع‌ایم» در حالی که در حقیقت، اپل غالبا از مردان سفیدپوست تشکیل شده؛ همانطور که همیشه بوده.

این مشکل فقط درباره اپل مصداق ندارد. صنعت تکنولوژی به شکلی آشکارا از مردان سفیدپوست تشکیل شده و ادعاهای مربوط به فرهنگ جنسیت‌زده و نژادپرستانه کمپانی‌ها هنوز به وفور شنیده می‌شود. با این همه، اپل شرکتی است که توجه تمام جهان تکنولوژی را به خود جلب کرده. با توجه به ساختار جمعیتی اپل، تصویری که این کمپانی از آن برای فروش آیفون‌های جدید استفاده می‌کند بیشتر از آن که تجلیل‌آمیز باشد، استثماری است. اپل به دقت خود در طراحی و ظاهر مشهور است؛ واحد تبلیغات هم این تصاویر را به دلایل خاصی انتخاب می‌کند. اینطور نیست که آنها چرخی در دفتر خود زده و کارمندان زن یا غیرسفیدپوست زیادی پیدا کرده باشند.

به صورت خلاصه، ۱۰۰ درصد تصاویری که اپل برای نمایش آخرین تکنولوژی دوربین‌اش استفاده کرد متعلق به زنان و افراد رنگین پوست بود؛ در حالی که تنها ۳۲ درصد از کارمندان کمپانی زن هستند، ۹ درصدشان سیاهپوست هستند و ۱۳ درصدشان نیز بومی آمریکای لاتین. به گفته اداره آمار آمریکا، در این کشور ۵۱ درصد از جمعیت را زنان، ۱۳ درصد را سیاهپوستان و ۱۸ درصد را بومی های آمریکای لاتین تشکیل داده‌اند.

این تصاویر اگرچه نشان دهنده جهان متنوع و قوی بنیه‌ای هستند که در آن زندگی می‌کنیم، فرهنگ حقیقی اپل را نمایش نمی‌دهند. اگر اپل می‌خواهد از اقلیت‌هایی که کمتر به آنها پرداخته شده در کمپین‌های تبلیغاتی‌اش استفاده کند تا جدیدترین و بهترین گجت‌هایش به فروش بروند، لازم است که همین افراد را در هسته فعالیت‌هایش هم داشته باشد. اپل باید به آن‌ها صدا بدهد، نه فقط یک تصویر.