چرا مصرف بنزین در ایران حدود 10 برابر ترکیه است؟

چند روز پیش شاهد یک مقایسه جالب در رابطه با مصرف بنزین ایران و ترکیه بودیم. در این مقایسه تعداد خودروهای حاضر در خیابان های دو کشور تقریبا برابر، اما مصرف بنزین روزانه ایرانی ها حدود 10 برابر بیشتر اعلام شده بود و برداشت ها عمدتا به گونه ای به نظر می رسیدند که گویی فقط مردم مقصر چنین مصرف بی رویه ای هستند.

در این نوشتار قصد داریم به طور خلاصه به برخی از فاکتورهایی که می توانند در اختلاف چشمگیر میزان مصرف بنزین ایران و ترکیه نقش داشته باشند، بپردازیم. اگر این موضوع برایتان جذابیت دارد، دعوت می کنیم در ادامه با ما همراه باشید.

gas station

تفاوت در خودروهای زیر پای مردم و به طور کلی اختلاف فاحش در سطح تکنولوژی صنعت خودروسازی ایران و ترکیه، یکی از اولین دلایلی است که در رابطه با چرایی اختلاف قابل توجه مصرف بنزین دو کشور به ذهن خطور می کند. در حالیکه بسیاری از خودروهای ایرانیان، متعلق به چند دهه پیش بوده و دارای موتورهایی قدیمی هستند، در کشور ترکیه خودروهای روز با موتورهای کم مصرف به دست عموم مردم می رسند.

چنانچه نگاهی به برندهای پرفروش ترکیه داشته باشیم، با نام های بزرگی مثلی فولکس واگن، رنو، فورد، فیات، تویوتا، هیوندای و حتی مرسدس بنز روبرو خواهیم شد. عمده مدل های فروخته شده از این برندها در خاک ترکیه هم، دارای ابعادی کوچک و موتورهای کم مصرف هستند.

با این حساب منطق می گوید هرگاه پای این برندها و محصولات کم مصرفشان به خیابان های کشور باز شد و یا انواع سمند، پژو و پراید از مصرفی مشابه برخوردار شدند، می توان انتظار مصرف بنزین مشابهی را داشت.

Leading vehicle brands in Turkey between January and June 2018, based on sales

برندهای پرفروش ترکیه در شش ماهه نخست سال 2018

مساله بعدی اینکه در مقایسه مورد بحث اشاره نشده که چه تعداد از خودروهای حاضر در خیابان های ترکیه، دارای پیشرانه های بنزینی هستند. بر اساس تحقیقی که ما انجام دادیم، تا ماه مارس امسال تنها 25.7 درصد از اتومبیل های سواری در ترکیه دارای موتورهای بنزینی بوده اند؛ حال آنکه 35.8 درصد از این اتومبیل ها نیروی خود را از موتورهای دیزلی دریافت می کنند، 38.2 درصد نیز به موتورهای گازسوز LPG مجهز هستند.

LPG Filling Stations Aytemiz

در مقابل قسمت اعظمی از اتومبیل های سواری حاضر در ایران، از موتورهای بنزینی بهره می برند. بنابراین مقایسه مصرف بنزین زمانی درست است که تعداد خودروهای بنزین سوز نیز مشابه باشند.

میزان سفرهای شهری با خودروهای شخصی دیگر فاکتوری است که مصرف روزانه بنزین را تحت تاثیر قرار می دهد. این فاکتور به نوعی با عوامل دیگری از جمله شبکه حمل و نقل عمومی و کیفیت آن در ارتباط است.

با توجه به وجود حجم زیادی از اتوبوس ها، مینی بوس ها و تاکسی های مدرن تر و همچنین تجهیز شهرهای بزرگ به مترو و تراموا، شبکه حمل و نقل عمومی ترک ها پاک تر و پیشرفته تر به نظر می رسد. در کنار این موارد، میزان استفاده مردم از سفرهای ریلی، هوایی و دریایی نیز در میزان مصرف روزانه بنزین نقش دارد.

Bursa tram Turkey

در هر صورت هر گاه شبکه حمل و نقل عمومی و تعداد سفرهای عمومی دو کشور مشابه هم بود، انتظار مصرف بنزینی مشابه، انتظاری منطقی پنداشته خواهد شد.

قاچاق سوخت دیگر عاملی است که سبب افزایش چشمگیر مصرف روزانه می شود. به گفته برخی مسئولان، طی سه ماه گذشته روزانه ۱۰ تا ۱۳ میلیون لیتر بنزین از کشور قاچاق شده است.

بی تردید بروز شرایط اقتصادی خاص نقشی بسزا در زمینه سازی قاچاق و سودجویی برخی افراد دارد. بی انصافی است که این مساله را نیز به پای عموم مردم نوشته و آنها را به عنوان عامل اصلی مصرف بی رویه بنزین معرفی کنیم.

هر گاه شرایط اقتصادی بهبود یافت و قاچاق ریشه کن شد، می توان به مقایسه منطقی مصرف بنزین ایران و ترکیه پرداخت.

fuel smuggling

حجم متفاوت ترافیک در خیابان های دو کشور، عامل دیگری است که در میزان مصرف روزانه اثرگذار است. از آنجایی که در شهرهای بزرگ ایران به ویژه تهران، تقریبا در تمامی روزهای سال شاهد ترافیکی سنگین هستیم، بخشی از بنزین موجود در باک خودروهای مردم به خاطر این معضل به هدر می رود.

بدیهی است که در صورت مدیریت بهتر ترافیک، از میزان مصرف روزانه بنزین کاسته خواهد شد. حال سوالی که پیش میاید اینست که آیا مردم مسئول اصلی مدیریت ترافیک هستند؟

tehran traffic

بنا به دلایلی که ذکر شد، مقایسه مصرف روزانه 91 میلیون لیتر بنزین در ایران با مصرف روزانه 8.2 میلیون لیتر بنزین در ترکیه چندان منطقی به نظر نمی رسد، زیرا همانطور که اشاره کردیم، شرایط دو کشور از جنبه های مختلف تا حد زیادی متفاوت است.

البته در این نکته که برخی از رفتارهای نادرست مردم در افزایش مصرف بنزین تقش دارد، شکی وجود ندارد، اما مطمئنا مسئول اصلی اختلاف چشمگیر ایران و ترکیه در زمینه های گوناگون از جمله مصرف بنزین، عموم مردم نیستند.

 

مطالب مرتبط

اخبار کارت سوخت: صدور کارت سوخت تمام متقاضیان تا چند روز آینده

پس از ماهها کشمکش، سرانجام استفاده از کارت سوخت اجباری و به خودروها سهمیه سوخت ماهیانه داده شد. بنابراین باید از کارت سوخت شخصی در پمپ بنزین ها استفاده شود و با صدور تمام کارت سوخت های ثبت نامی، استفاده از کارت سوخت جایگاه ها نیز ممنوع می شود.نقش اثر گذار و غیرقابل انکار بنزین... ادامه مطلب

تاکسی ها و وانت ها به صورت رایگان دوگانه سوز می‌شوند

گاز طبیعی فشرده یا سی‌ان‌جی Compressed natural gas سوختی است که عمدتاً به عنوان جایگزینی برای بنزین، گازوئیل و گاز مایع به کار می‌رود. سی‌ان‌جی نسبت به هر سه اینها آلودگی کمتری ایجاد می‌کند و در کشورمان با قیمت کمتری عرضه می شود.در ادامه با ما همراه باشید تا نگاهی داشته باشیم بر اخبار پیرامون... ادامه مطلب

اخبار سهمیه بندی بنزین: شرط واریز سهمیه جدید بنزین

در بامداد جمعه مورخ 24 آبان ماه سال 98 سرانجام قیمت جدید بنزین به شکل رسمی اعلام شد و قیمت بنزین معمولی از 1000 تومان به 1500 تومان افزایش یافت و سهمیه 60 لیتری ماهانه در اختیار دارندگان کارت سوخت قرار گرفت. قیمت بنزین آزاد پس از اتمام سهمیه، 3000 تومان محاسبه می شود. بنزین... ادامه مطلب

سقوط قیمت نفت؛ یک بشکه نفت کانادا ارزانتر از یک باکس نوشابه

قیمت نفت متاثر از شیوع گسترده ویروس کرونا در نقاط مختلف جهان، روز به روز در حال کاهش است. ارزش این ماده در کانادا به حدی افت کرده که اکنون یک بشکه نفت قیمت کمتری نسبت به یک باکس نوشابه دارد!به گزارش CNBC، بهای نفت وسترن کانادا سلکت دوشنبه گذشته تا 4.18 دلار در هر... ادامه مطلب

ممنوعیت تبادل پول نقد در پمپ بنزین ها به دلیل شیوع کرونا ویروس

براساس برآورد های انجام شده، پمپ بنزین ها یکی از خطرناک ترین نقاط در خصوص ابتلا به کرونا ویروس محسوب می شوند و طی روزهای اخیر نیز در راستای کاهش ریسک پمپ بنزین ها، تمهیداتی نظیر اضافه کردن دستکش های پلاستیکی یا الزام به سوخت گیری توسط متصدیان جایگاه در نظر گرفته شده است.در تازه... ادامه مطلب

روش صحیح بنزین زدن برای پیشگیری از شیوع کرونا

یکی از مناطق پر خطر برای ابتلا به ویروس کرونا، پمپ بنزین‌ها هستند؛ چرا که روزانه افراد زیادی در آن جا حضور یافته و با سطوح مختلف تماس پیدا می‌کنند. در صورت مراجعه به جایگاه های سوخت برای بنزین زدن به نکات زیر توجه کنید. در صورت نیاز، اگر با قصد گرفتن سوخت از منزل... ادامه مطلب

ویجیاتو

نظرات ۲۲

وارد شوید

برای گفتگو با کاربران، وارد حساب کاربری خود شوید.

ورود

رمزتان را گم کرده‌اید؟