درخواست عجیب خودروسازان از تعزیرات و اداره استاندارد: بگذارید خودروهای ناقص بفروشیم

در حال حاضر حدود ۱۵۰ هزار خودرو ناقص در خطوط تولید منتظر رسیدن قطعات مورد نیاز هستند، همان‌طور که بازار خودرو در روزهای گذشته کاهش قیمت را تجربه کرده، رسیدن این قطعات نیز می‌تواند بخشی از نیاز بازار را جبران کرده و به تخلیه حباب قیمت خودرو کمک بیش تری کند.

با وجود آنکه تعداد زیادی خودرو از سوی خودروسازان داخلی برای تحویل به مردم در مسیر ساخت قرار گرفته، اما نرسیدن برخی قطعات مانع از تحویل انبارهای متشکل از خودرو ناقص شده است. خودروسازان خودروهایشان را به بهانه کمبود قطعات پیش پا ‌افتاده، دپو کرده‌اند. این موضوع را محمدعلی اسفنانی، مدیرکل تعزیرات اعلام کرده و گفته است:

احتمالا خودروسازان در گذشته خودروهایی سالم و کامل تولید کرده و آنها را انبار کردند و حال که قیمت چهارچرخ‌ها افزایش پیدا کرده، این خودروها را به بازار عرضه می‌کنند.

او تأکید کرده است: «اگر عرضه نکردن خودرو ناقص ناشی از کسری قطعه است، تمامی خودروها باید در دو یا حداکثر سه نوع قطعه مشترک مانند کیسه هوا، ecu و... نقص داشته باشند؛ این در حالی است که در بازدیدهای به عمل آمده هر خودرو یک قطعه مانند بالابر شیشه، پخش خودرو و... کم دارد. در واقع خودروهای موجود در پارکینگ خودروسازی‌ها به دلیل نبود قطعات بسیار ابتدایی ناقص مانده است. خودرویی که دستگاه پخش ندارد، ناقص محسوب نمی‌شود و خودروسازان می‌توانند با کسر هزینه این قطعات ابتدایی، خودرو را به مشتری تحویل دهند و فرد قطعه مورد نظر را از بازار آزاد تأمین کند.»

اگر هر خودرو ناقص کف کارخانه را به طور متوسط ۵۰ میلیون تومان در نظر بگیریم، هم اکنون میلیاردها تومان از سرمایه خودروسازان کف کارخانه خاک می خورد در حالیکه می توان با تدبیر این مشکل را حل کرد

البته محمدرضا نجفی منش، رئیس انجمن قطعه سازان با رد ادعای مدیرکل سازمان تعزیرات می‌گوید: «اگر سازمان استاندارد اجازه دهد. ما خودروی بدون بالابر شیشه و قطعات ترمز به مشتریان می‌فروشیم و به پول معطل‌مانده‌مان کف کارخانه می‌رسیم.»

فربد زاوه، تحلیلگر صنعت خودرو هم می‌گوید: «با وضع مالی و زیان انباشته‌ای که خودروسازان دارند، به نظر نمی‌رسد دپوی خودرو کف کارخانه گزینه مطلوب‌شان باشد.»

قطعه سازان: «از استاندارد اجازه بگیرند خودرو های ناقص را بفروشیم.»

محمدرضا نجفی منش، رئیس انجمن قطعه سازان درباره ادعای مدیرکل تعزیرات راجع به این ‌که خودروسازان با مشکل کمبود قطعه مواجه نیستند، می‌گوید: «واقعیت اینجاست که ما برای تولید قطعات با مشکل نقدینگی روبه‌رو هستیم و تا زمانی هم که این مشکل برطرف نشود، نمی‌توانیم قطعات مورد نیاز خودروسازان را تولید کنیم. اگر سازمان تعزیرات اطمینان و اعتقاد دارد نبود قطعاتی مثل کیسه هوا، ecu و بالابر شیشه را برای تولید خودرو ضروری نمی‌داند، از سازمان استاندارد مجوز بگیرد تا شرکت‌های خودروسازی بتوانند با این مجوز خودرو ناقص خود را روانه بازار کنند. با این شرایط هم ما به پولی که از خودروسازها داریم، می‌رسیم و هم خودشان این همه زیانده نمی‌شوند و محصولات تولید شده را ولو اینکه به صورت خودرو ناقص باشد، می‌فروشند، نه این که در انبار نگه دارند.»

خودروسازها عادت کردند خودرو بفروشند تحویل ندهند

متاسفانه خودروسازان از پرداخت مطالبات قطعه سازان ناتوان هستند و این موضوع موجب ایجاد مشکل در تامین نقدینگی قطعه سازان، تولید قطعات و در نهایت تولید خودروها شده است.

فربد زاوه، کارشناس صنعت خودرو با اشاره به ادعای سازمان تعزیرات مبنی بر این که خودروها بدون ایربگ و قطعه مهم ترمز و ecu می‌توانند روانه بازار شوند، می‌گوید: «ظاهرا برخی مسئولان قطعات مهم کلیدی و ایمنی خودرو را نمی‌شناسند که این ‌طور اظهارنظر می‌کنند. واقعا چرا ایران‌خودرو و سایپا نباید خودروهای ساخته ‌شده و کامل خود را به بازار ارایه نکنند و آنها را در انبار نگه دارند. با هیچ عقل و منطقی نمی‌توان این کار خودروسازها را توجیه کرد، چون آنها هیچ انگیزه‌ای بابت دپوکردن خودروهای ناقص خود ندارند.»

زاوه در پاسخ به این سوال که پس چرا شرکت‌های خودروسازی به فروش فوری روی می‌آورند، ادامه می‌دهد: «این دولت است که به خودروسازها دستور می‌دهد فروش فوری داشته باشند و آنها هم چاره‌ای جز تسلیم شدن ندارند. سایپا و ایران‌خودرو که سال‌هاست زیانده هستند و به این موضوع عادت کرده‌اند و برایشان هم اهمیتی ندارد که پیش‌فروش داشته باشند اما تحویل نه ولی نمی‌توان آنها را متهم کرد که قطعه دارند اما خودروهای ناقص را در پارکینگ نگه می‌دارند.»

اما هرچند بعید است، بیایید تصور کنیم که خودروسازان مجوز فروش خودروهای ناقص را بدست آورند؟ پس از آن چه خواهد شد؟

آنچه واضح است اینکه در پی صدور این مجوز شماری از خودروهای دپو شده فعلی به بازار عرضه شده و کمبود برخی از قطعات با هزینه های بیشتر در کف بازار رفع می شود، اما اگر قطعه مذکور در بازار وجود نداشته باشد، تکلیف خریداران با خودروهای فاقد ترمز ABS یا ایربگ یا حتی سیستم صوتی چه خواهد بود؟

آیا صدور چنین مجوزی باعث نمی شود که در آینده نیز خودروسازان با کوچکترین نوسانات نرخ ارز، خودروهای ناقص را تحویل مشتریان دهند؟

ادامه این روند می تواند به فروش خودروهای مونتاژ نشده با قطعات ناقص منجر شود، گویی که خودروسازانی که تاکنون به ساخت محصول رقابتی اهمیتی نمیداند، حالا مجوز لازم را بدست آورده و صرفا مجموعه ای از قطعات را تحویل مشتریان دهند و سرنوشت تکمیل نهایی محصول را به خریدار بینوایی که دستش به هیچ جا نمی رسد بسپارند.