یاتاقان زدن به چه معناست و چرا موتور یاتاقان می‌زند؟

یاتاقان زدن موتور ازجمله عیوب مهم و پر اهمیتی است که در صورت عدم توجه و رفع به موقع آن، می‌تواند خسارات سنگینی به دنبال داشته باشد. گاهی اوقات میزان آسیب به حدی است که پیشرانه از کار افتاده و دیگر روشن نمی‌شود؛ در چنین مواقعی کار از کار گذشته و بایستی موتور خودرو به طور کامل باز شده و از نو سر هم‌بندی گردد.

در ادامه این مطلب قصد داریم اطلاعاتی پیرامون عیب یاتاقان زدن موتور و علل وقوع آن را به اطلاع برسانیم. لطفا با دیجیاتو همراه باشید.

یاتاقان چیست؟

یاتاقان در واقع نوعی بیرینگ به شکل ورقه‌ فلزی نسبتا باریک است که ضمن تنظیم لقی میل لنگ و شاتون‌ها، حرکت روان آنها حین روشن بودن موتور را تضمین می‌کند.

یاتاقان‌ها در موتورهای احتراقی به دو نوع ثابت و متحرک دسته‌بندی می‌شوند؛ یاتاقانهای ثابت بین محل تماس میل لنگ با بلوک سیلندر و کپه‌های آن قرار گرفته و لقی عمودی میل لنگ نسبت به بدنه را تنظیم می‌کنند. یاتاقان متحرک نیز به گونه‌ای مشابه در محل تماس میل لنگ و دسته شاتون‌ها نصب شده و لقی شاتون نسبت به میل لنگ را تنظیم می‌کند. معمولا یک یا دو جفت بغل یاتاقان نعلی شکل نیز برای تنظیم لقی افقی میل لنگ در پیشرانه‌های احتراق داخلی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

زمانی که موتور خودرو روشن می‌شود، لایه نازکی از روغن در فضای باریک میان یاتاقان‌ها و میل لنگ تشکیل شده و موجب از بین رفتن اصطکاک این قسمت‌ها می‌شود تا میل لنگ بتواند حرکت دورانی خود را به سهولت تداوم بخشیده و پیشرانه خودرو به کار خود ادامه دهد.

منظور از یاتاقان زدن چیست؟

هر عاملی که باعث دفرمه شدن یا آسیب دیدن یاتاقان‌ها شود، به طوری که یاتاقان به میل لنگ بچسبد یا بیش از حد از آن فاصله بگیرد، لایه روغن دیگر قادر نخواهد بود به درستی فضای خالی میان این دو را پر کند؛ اصطلاحا در این وضعیت گفته می‌شود که موتور یاتاقان زده است.

اگر یاتاقان با سطح میل لنگ تماس پیدا کند و به آن بچسبد، حرکت موتور (دوران میل لنگ) سنگین شده و در نهایت پیشرانه از کار خواهد افتاد. اگر یاتاقان‌ها در اثر خوردگی و سایش، ضخامت استاندارد خود را از دست بدهند و بیش از حد نازک شوند، میل لنگ دیگر نمی‌تواند بدون لرزش به کار خود ادامه دهد، چرا که لقی استاندارد آن از بین رفته و حین کارکرد همواره صدایی شبیه به تق تق یا لق لق از ناحیه یاتاقان معیوب شنیده می‌شود.

علت یاتاقان زدن چیست؟

هر عاملی که باعث شود روغن با شدت و مقدار کافی به یاتاقان‌ها نرسد، می‌تواند موجب آسیب رسیدن به یاتاقان‌های موتور گردد.
از جمله باید به عواملی همچون: خرابی پمپ روغن، کثیفی بیش از حد روغن موتور و فیلتر آن، وجود ناخالصی در روغن، آب و روغن قاطی کردن ناشی از سوختن واشر سرسیلندر یا هر دلیل دیگر، کمبود میزان روغن پیشرانه و... اشاره کرد.

همچنین هرگاه دمای کارکرد موتور بیش از حد افزایش یافته و این ازدیاد حرارت سریعا برطرف نگردد، نهایتا افزایش گرما منجر به انبساط حجمی بیش از حد میل لنگ و یاتاقان‌ها شده و فضای خالی میان آنها که بایستی توسط لایه باریک روغن پر شود، از بین خواهد رفت. بنابراین میل لنگ نمی‌تواند طبق روال همیشگی به حرکت دورانی خود ادامه دهد و این مسئله در نهایت پیشرانه را از کار خواهد انداخت.

یاتاقان زدن

قفل شدن ترموستات، خرابی رادیاتور، کمبود مایع خنک کننده، نشتی آب موتور، خرابی سامانه فن خنک کننده رادیاتور و غیره، از جمله مهم‌ترین علل افزایش دمای بیش از حد پیشرانه هستند که در صورت عدم رفع عیب، می‌توانند منجر به یاتاقان زدن موتور شوند.

در پایان توصیه می‌کنیم به منظور جلوگیری از بروز عیب در عملکرد یاتاقان‌ها، از روغن استاندارد در پیشرانه استفاده کرده و طی بازه‌های زمانی معین و حتی پیش از موعد نسبت به تعویض آن اقدام کنید. همچنین سعی کنید ضمن وارد نیاوردن فشار بیش از حد به موتور، همواره نسبت به عملکرد صحیح مجموعه سیستم خنک کننده و ترموستات و نیز کافی بودن میزان مایع روانکار و خنک کننده در پیشرانه اطمینان حاصل فرمایید.

مطالب مرتبط

عمر باتری خودرو چقدر است و چگونه می‌توان از خراب شدن زود هنگام آن جلوگیری کرد؟

باتری خودرو عمر محدودی داشته و همانند تایرها به مرور مستهلک می‌شود. از این رو پس از گذشت مدتی باید نسبت به تعویض آن اقدام نمود. نکته مهم اینکه باتری معمولا به شکل ناگهانی خراب نمی‎شود و کارایی آن  در گذر زمان افت پیدا می‌کند، حال در این بین برخی عوامل می‌توانند روند کاهش کارایی... ادامه مطلب

راهنمای خرید ردیاب خودرو و نکاتی در رابطه با انتخاب یک ردیاب مناسب

در کشور ما خودرو حکم یک کالای سرمایه ای را داشته و عمدتا پس از خانه دومین دارایی ارزشمند عموم مردم محسوب می شود. با توجه به شرایط اقتصادی کنونی و روند افسار گسیخته رشد قیمت ها، این مساله بیش از پیش نمود پیدا کرده و تشدید نگاه سرمایه ای به خودرو، افزایش احتمال سرقت... ادامه مطلب

جدول قیمت لوازم یدکی مصرفی انواع خودرو؛ یک تصادف ساده چقدر آب می خورد؟

بیشترین آسیبی که در تصادفات خیابانی به خودروها وارد می‌شود، شکستن چراغ‌ها و مه شکن‌ها و سپر است. خسارت‌های ناشی از این تصادفات عموماً با تعمیر درست می‌شود و ولی بعضاً به دلیل شدت ضربه نمی‌توان با تعمیر آن را برطرف کرد و ناگزیر باید آن‌ها را تعویضاین روزها قیمت لوازم یدکی سر به فلک... ادامه مطلب

مراقبت از خودرو در دوران قرنطینه ؛ برای حفظ تایرها در شرایط ایده آل چه باید کرد؟

شیوع ویروس کرونا شرایط خاصی را در کره خاکی پدید آورده و بسیاری از مردم در کشورهای مختلف مجبور هستند به خاطر شکستن زنجیره انتقال، اوقات خود را در قرنطینه خانگی سپری کنند. این مساله سبب شده رفت و آمد در مسیرهای عمومی به کمترین حد ممکن برسد، طوری که طبق گزارش اخیر مسیریاب ویز... ادامه مطلب

آیا خودروهای برقی واقعا نیازی به تعمیر و نگهداری ندارند؟

50 سال پیش از آنکه کارل بنز در سال 1886 از نخستین خودرو بنزینی خود رونمایی کند، یک مخترع اسکاتلندی به نام رابرت اندرسون با قرار دادن موتور الکتریکی و باتری روی یک درشکه اولین خودرو الکتریکی تاریخ را تولید کرد.اختراع او فاصله زیادی تا به کارگیری در سطوح بسیار گسترده و عمومی داشت؛ چرا... ادامه مطلب

روش صحیح نگهداری از خودرو در شرایط قرنطینه

احتمالا طی این روزها که بسیاری از مردم جهان در قرنطینه به سر می‌برند و یا با محدودیت تردد در جامعه مواجه هستند، شما هم دارای خودرویی هستید که بلا استفاده در پارکینگ منزل پارک شده و مدت‌هاست که تایرهای آن سطح زبر آسفالت خیابان را لمس نکرده است.به دلیل شیوع بیماری کرونا و یا... ادامه مطلب

ویجیاتو

نظرات ۲

وارد شوید

برای گفتگو با کاربران، وارد حساب کاربری خود شوید.

ورود

رمزتان را گم کرده‌اید؟