پرواز بدون توقف قیمت خودرو؛ در بازار چه خبر است؟

طی هفته‌های اخیر و پس از آغاز آتش‌بس، قیمت خودرو روند صعودی خود را در بازار آغاز کرد. این روند صعودی تا به امروز نیز ادامه دارد و هر روز قیمت‌ها بیشتر از گذشته مردم را شوکه می‌کنند. روند افزایش قیمت خودرو ابتدا از خودروهای وارداتی آغاز شد، سپس به خودروهای مونتاژی رسید و در نهایت دامن خودروهای داخلی را گرفت. با‌این‌حال، این افزایش تا به امروز متوقف نشده است.

چرا خودرو تا این حد گران شد؟

بازار خودرو از زمان آغاز جنگ در اسفند ۱۴۰۴، در وضعیت سکون قرار گرفت. این وضعیت کم‌و‌بیش تا نیمه فروردین ۱۴۰۵ نیز ادامه یافت. باز شدن بازارها پس از تعطیلات نوروز ۱۴۰۵ و اعلام آتش‌بس، باعث شد تا فروشندگان و خریداران برای آغاز معامله اقدام کنند. از آن‌جایی‌که موجودی خودروها در بازار محدود است و تقاضا نیز برای خرید خودرو همواره وجود دارد، قیمت‌ها به سرعت افزایشی شدند.

مشاهدات ما و سایر مصرف‌کنندگان از بازار خودرو، نشان می‌دهد که خودروهای صفرکیلومتر داخلی در بازار به شدت محبوب شده‌اند و به سرعت فروش می‌روند. با توجه به افت قابل‌توجه تولید خودرو طی اسفند ۱۴۰۴ و فروردین ۱۴۰۵، آخرین موجودی‌های بازار با قیمت بیشتری نسبت به قبل فروخته می‌شوند.

البته افزایش قیمت در مورد همه خودروها یکسان نیست. خودروهای پرطرفدار همچون خانواده پژو ۲۰۷، با افزایش قیمت چشم‌گیری روبه‌رو شده‌اند. خودروهای اتوماتیک افزایش قیمت بیشتری نسبت به انواع دنده‌ای تجربه کرده‌اند. همچنین میزان افزایش قیمت درخصوص محصولات سایپا، کمتر از محصولات ایران‌خودرو بوده‌ است.

آیا گرانی قیمت خودرو همچنان ادامه دارد؟

جواب این پرسش بله است. حداقل برای مدتی کوتاه، افزایش قیمت خودرو را شاهد خواهیم بود. نرخ طلا و ارزهای خارجی دو هفته پس از اعلام آتش‌بس، شروع به افزایش کرده است. تا زمانی که قیمت ارزهای خارجی و طلا درحال افزایش باشند، قیمت خودرو در بازار نیز روند افزایشی خود را حفظ خواهد کرد؛ هرچند ممکن است این روند کند شود.

وضعیت تولیدکنندگان خودرو نیز مناسب نیست. ایران‌خودرو و سایپا در ماه پایانی سال ۱۴۰۴، با افت شدید تولید مواجه شدند. آسیب دیدن زیرساخت‌های صنایع فولاد و پتروشیمی نیز روند تولید خودرو را کندتر از همیشه کرده است. بنابراین حداقل در بازه زمانی کوتاه‌مدت، خبری از عرضه خودرو در تیراژ گسترده نخواهد بود.

خودروسازان از سوی دیگر به دنبال دریافت مجوز افزایش قیمت هستند. قیمت خودروهای مونتاژی و وارداتی افزایش یافته است و اکنون نوبت به خودروهای داخلی است تا افزایش قیمت رسمی را تجربه کنند. پیش‌بینی می‌شود افزایش قیمت خودروهای داخلی چشم‌گیر باشد و به حدود ۴۰ درصد برسد. به‌عنوان مثال قیمت کارخانه‌ای پژو ۲۰۷ اتوماتیک TU5P که اکنون یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان است، به حدود ۲ میلیارد تومان برسد. ممکن است افزایش قیمت در کارخانه، باعث تعادل قیمت‌ها در بازار شود.

شرایط این روزهای بازار، یادآور سال‌های ابتدایی دهه ۱۳۹۰ است. در آن سال‌ها تحریم‌های بین‌المللی علیه صنعت خودروسازی ایران اعمال شدند و این حوزه را در شوک فرو بردند. در آن دوره شاهد افزایش روزانه قیمت‌ها بودیم. امروزه نیز چنین روندی بر بازار حاکم است. قیمت خودروها طی دو هفته تغییر چشم‌گیری را تجربه می‌کند؛ موضوعی که باعث سردرگمی مشتریان شده است.

مصرف‌کنندگان باید چه اقدامی انجام دهند؟

مصرف‌کنندگانی که نیاز فوری به خودرو دارند، بهتر است نسبت به خرید خودرو اقدام کنند. حدود دو هفته پس از آغاز روند افزایشی،‌ حتی قیمت خودروهایی با محبوبیت کمتر نیز درحال افزایش است. به‌عنوان مثال قیمت اطلس در دو تیپ GL و S تا مدت‌ها در محدوده یک میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان قرار داشت. اکنون قیمت اطلس GL از یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان فراتر رفته است. اطلس S نیز با قیمت یک میلیارد و ۳۵۰ میلیون تومان به فروش می‌رسد.

در سوی دیگر به فروشندگان توصیه می‌شود با احتیاط اقدام کنند. قبل از فروش خودرو، ابتدا باید به این پرسش پاسخ دهید که هدف از فروش خودرو چیست؟‌ اگر هدف مشخصی از فروش خودرو دارید، نسبت به آن اقدام کنید. در غیر این‌صورت، بهتر است تا زمان تعدیل و تثبیت‌ قیمت‌ها صبر پیشه کنید. فروش خودرو برای تبدیل آن به خودرو بهتر یا خرید ارز و طلا ممکن است انتخاب مناسبی باشد. همچنین ممکن است برخی افراد به‌دلیل نیازهای مالی اقدام به فروش خودرو کنند.

تأثیرات روند افزایش قیمت خودرو بر جامعه چیست؟

روند افزایش قیمت خودرو، مربوط به امسال نیست. این روند نامطلوب از سال‌ها پیش شروع شده است و با فراز و فرودهای مختلف، ادامه دارد. نتیجه این روند نامبارک، خروج خودرو از سبد مصرف‌کنندگان ایرانی بوده است. بسیاری از اقشار ایرانی و به‌خصوص جوان‌ها، اکنون دیگر نمی‌توانند خودرو بخرند.

خودرو از سال‌ها پیش در ایران به یک کالای سرمایه‌ای تبدیل شده بود و این روند اکنون نیز ادامه دارد. بنابراین در روزهای جاری، مالکیت خودرو به‌عنوان نمادی از ثروت محسوب می‌شود. خودروها پیش از آن‌که وسیله‌ای برای حمل‌ونقل باشند، یک دارایی ارزشمند هستند. بدیهی است که نیاز به حفاظت از این دارایی در شرایط فعلی افزایش یافته است؛ حال آن‌که خودروها به‌عنوان دارایی تعریف نشده‌اند.

از سوی دیگر هزینه نگهداری خودروها نیز برای مصرف‌کنندگان رو به افزایش است. ممکن است برخی از مالکان به‌دلیل عدم توانایی در پرداخت هزینه‌های نگهداری، اتومبیل خود را بفروشند و به‌جای آن خودروهای ارزان‌تر خریداری کنند. درنتیجه این روند، قیمت خودروهای اقتصادی نظیر پراید، کوییک، تیبا و ساینا در بلندمدت افزایش می‌یابد، چرا که تقاضا برای این خودروها رو به رشد خواهد بود. در سوی دیگر تمایل به خرید خودروهای چینی لوکس و وارداتی‌ها رو به کاهش خواهد بود، چرا که نگهداری از این خودروها برای مشتریان بسیار گران تمام خواهد شد.

نگاهی به آخرین قیمت محصولات ایران‌خودرو و سایپا، اردیبهشت ۱۴۰۵

محصولات سایپا:

محصولات ایران خودرو:

پژو ۲۰۷

تارا

دنا پلاس

هایما

سورن

رانا پلاس

ری‌را

سایر محصولات (آریسان و وارداتی‌ها)