کوالکام را چه خواهد شد؛ هرآنچه باید در مورد چیپست اسنپدراگون ۸۲۰ بدانید

اینکه کوالکام اکنون در حال توسعه یک چیپست مجتمع قدرتمند بوده و تلاش دارد تا آن را هر چه زودتر به عنوان جایگزینی برای سیستم-بر-چیپ ناموفق اسنپدراگون ۸۱۰ معرفی کند، بر کسی پوشیده نیست.

نام چنین محصولی، اسنپدراگون ۸۲۰ خواهد بود؛ در واقع خود کوالکام در کنگره جهانی موبایل (MWC ۲۰۱۵)، چنین نامی را در اذهان عمومی جای داد. اعلام نام و چنین موضوعی اما باعث نشد تا مشکلات مربوط به نسخه ۸۱۰، نادیده گرفته شوند. منابع اینترنتی مختلف به شکل یکصدا خبر از ایجاد حرارت بیش از اندازه ی نسخه یاد شده می دادند و زمانی که موبایل هایی که به این چیپست مجهز گشته بودند، به بازار رسیدند، کاربران نیز به وضوح با این مشکل رو به رو شدند.

در نقطه فعلی از پردازش کامپیوتری در گجت های همراه، این سوال مطرح است که عالی رتبه ترین چیپست، از بزرگ ترین سازنده سیستم-بر-چیپ برای موبایل در جهان، چگونه خواهد بود؛ آیا اسنپدراگون ۸۲۰ می تواند مرزهای پردازشی را بار دیگر جا به جا کند و یا باز هم مانند ۸۱۰، با آبروی کوالکام بازی خواهد کرد؟ در سناریویی دیگر هم می توان نوعی نگرانی را اندکی تغییر داد؛ آیا اسنپدراگون ۸۲۰ می تواند بر اگزینوس سامسونگ پیروز شود؟

هنوز برای دقیق شدن بر مشخصات اسنپدراگون ۸۲۰، اندکی زود است اما در هر صورت بد نیست تا نگاهی داشته باشیم به شایعات پیرامون جدید و قوی ترین چیپست کوالکام که از فناوری FinFET بهره برده و بر مبنای یک معماری ۶۴ بیتی سفارشی شده به نام Kryo ساخته شده است. با دیجیاتو همراه باشید.

اهمیت هسته های سفارشی شده

اسنپدراگن ۸۲۰ به واسطه فناوری ۱۴ نانومتری FinFET و به واسطه سامسونگ و GlobalFoundries به تولید خواهد رسید. برچسب ۱۴ نانومتر، به این معنا خواهد بود که اسنپدراگون ۸۲۰ از نسل های قبلی خود جدا از قدرتمندتر بودن، مصرف انرژی پایین تری خواهد داشت و می تواند عمر گجت های همراه را نیز بالاتر ببرد.

در این میان نباید از یاد برد که کوالکام، همواره هسته های پردازشی را نیز آنگونه که خود می خواهد سفارشی کرده و بدین طریق، آنها را به شکل قدرتمندتری توسعه می دهد. سفارشی سازی هسته های پردازشی، با استفاده از مجوزهای ARM انجام می گیرد؛ اقدامی که توسط آن تلاش می گردد قدرت، به بالاترین حد خود برسد. برای مثال هسته های ۳۲ بیت ARMv7 Krait که در سری ۸۰۰ مورد استفاده قرار گرفتند، از هسته های توسعه یافته توسط ARM با کد کورتکس، سریع تر بودند و این در حالیست که هر دو نوع هسته، با یک کلاک پردازشی تنظیم شده و کار می کردند.

در مثالی دیگر می توان گفت که کوالکام با سفارشی و دستکاری کردن هسته ها، قادر شد تا قدرت هسته های Krait 400 خود را به کلاس پردازشی کورتکس A15 برساند. این در حالی بود که در Krait 400، مشکل حرارت و مصرف انرژی بسیار بالایی که در Cortex A15 دیده می شد نیز وجود نداشت.

حال اما نوبت به معماری جدید کوالکام به نام Kryo رسیده و در ابتدای راه خود، می خواهد کارش را با اسنپدراگون ۸۲۰ آغاز کند. به طور کلی در حال حاضر انتظارات از چیپست یاد شده بسیار بالا هستند چرا که جدا از انتظاری طولانی برای یک محصول فوق العاده قدرتمند، کوالکام نیازمند یک عذرخواهی بسیار بزرگ برای توسعه چیپستی به نام اسنپدراگون ۸۱۰ است. در دنیای تکنولوژی، زمانی که محصولاتان با شکست رو به رو شده و جز نا امیدی، حاصلی ندارد، هیچ نوعی از عذرخواهی بهتر از این نیست که بیایید و محصولی فوق العاده را توسعه دهید تا هم اهل فن را راضی کرده و هم اعتبار از دست رفته را بازگردانید.

باید به این نکته توجه داشت که معماری Kryo، برای استفاده در اسنپدراگون ۸۱۰ آماده نبود اما در هر صورت، سازندگان موبایل های اندرویدی، در اولین فرصت از کوالکام، چیپست هایی ۶۴ بیتی می خواستند تا دست کم در بازی تبلیغات چیزی از اپل و آیفون هایش کم نداشته باشند. کوالکام مجبور شد برای از دست ندادن بازار، محصولی نارس را ارائه دهد.

اکنون اما، بالاخره Kryo از راه رسیده است. نوعی از معماری که به سازنده اجازه خواهد داد تا سرعت پردازشی کلاک را به ۳ گیگاهرتز برساند؛ سرعتی که مشخصا اولین بار است کوالکام به آن دست یافته. در چنین مرحله ای، ذکر این نکته نیز ضروری به نظر می رسد که استفاده از نهایت سرعت پردازشی در یک CPU، صرفا برای مدتی بسیار کوتاه ممکن خواهد بود اما در هر حال، همان مدت کوتاه را نیز اکنون کوالکام به ۳ گیگاهرتز رسانده.

پردازش هوشمند

اخیرا مقامات کوالکام در مورد پلتفرم Zeroth در رسانه ها بسیار گفته اند؛ پلتفرمی که در واقع، با هوشمند سازی موبایل ها به واسطه استفاده از فضای ابری کاری نداشته و تلاش می کند سخت افزار درونی پردازنده را هوشمند تر کرده تا بتواند یادگیری ماشینی را به ارمغان آورد.

الگوریتم به کار رفته در پلتفرم Zeroth، می تواند باعث اتفاقات نوینی در اجزای مختلف موبایل شما شود. برای مثال تصور کنید دوربین موبایل می تواند هوشمند تر شده و اشیا، صحنه ها و یا نوشته ها را تشخیص دهند.

نوعی از هوشمندی که در خود موبایل مستقر شده (و از فضای ابری بی نیاز است) به واسطه ادغام هوش ماشینی و الگوریتم های طبقه بندی شده حاصل گشته. چنین تکنولوژی می تواند به موبایل ها اجازه دهد با شنیدن صدای خاصی در محیط، انجام ژست حرکتی و یا گرفتن موبایل در برابر صورت، نوعی عملکرد از پیش تعریف شده را انجام دهند.
کوالکام اکنون در حال کاشتن دانه های هوش مصنوعی در موبایل های به اصطلاح هوشمند امروزی است و این ها صرفا قدم هایی اولیه هستند. اما تا تکامل یافتن نظریه های کلی کوالکام در زمینه هوشمند سازی گجت ها، مشخصا چند سالی زمان نیاز خواهد بود.

جزییات فنی

تا کنون تصور می شد که اسنپدراگون ۸۲۰ نیز، چیپستی خواهد بود که از پردازنده ۸ هسته ای برخوردار خواهد بود. اکنون اما در شواهد دیگری، از جمله برگه ای فاش شده که چیپست مورد بحث را با Helio X20 از مدیاتک مقایسه کرده بود، عنوان شده که ۸۲۰، از پردازنده ۴ هسته ای ۲ خوشه ای بهره می گیرد. به این معنا که دو هسته، با فرکانس پردازشی ۱.۷ گیگاهرتز کار کرده و دو هسته ی قوی تر نیز با کلاک ۲.۲ گیگاهرتز تنظیم شده اند. اگرچه این اطلاعات، به کلاک پردازشی ۳ گیگاهرتز که پیشتر وعده اش را شنیده بودیم نزدیک نمی شود ولی در هر صورت معماری Kryo، تا ۳ گیگاهرتز را پشتیبانی می کند اما پشتیبانی Kryo از این موضوع به معنای استفاده از تمام قدرت نیست.

از سوی دیگر گفته می شود که اسنپدراگون ۸۲۰، می تواند ویدیوهای 4K را با ۶۰ فریم بر ثانیه پخش کرده و همین فرمت را نیز با ۳۰ فریم بر ثانیه به ثبت برساند. رم به کار رفته در این چیپست نیز LPDDR4 خواهد بود و از سوی دیگر، سارنده می تواند یک سنسور دوربین ۲۸ مگاپیکسلی را نیز در موبایلی که از این سیستم-بر-چیپ استفاده می کند، قرار دهد.

۸۲۰ همچنین از نوع ارتباط LTE با دسته بندی ۱۰ ( سرعت دانلود ۴۵۰ مگابیت بر ثانیه و سرعت آپلود ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه ) پشتبانی به عمل آورده و پردازش گرفیکی نیز بر عهده Adreno 530 خواهد بود. کوالکام در خصوص این پردازنده گرافیکی هنوز هیچ سخنی به میان نیاورده و صرفا می دانیم که با ۶۵۰ مگاهرتز بر ثانیه، سریع ترین پردازنده گرافیکی ساخته شده توسط شرکت یاد شده است.

گفته می شود مشکلات اسنپدراگون ۸۱۰، در واقع از جایی حاصل شده اند که این شرکت به دلیل عجله بیش از حد سازندگان برای داشتن موبایل هایی ۶۴ بیتی، از هسته های خام کورتکس توسعه یافته توسط ARM استفاده کرده و وقتی نیز برای سفارشی کردن آنها نداشته است؛ هسته هایی که بر مبنای فناوری قدیمی ۲۰ نانومتری توسعه پیدا کرده بودند.

اکنون اما با ساختاری به نام FinFET و البته هسته هایی که گفته می شود به بهترین شکل سفارشی شده اند، اسنپدراگون ۸۲۰ می خواهد از همان ابتدا آغازگر یک تحول باشد.

چه انتظاراتی از کارایی داشته باشیم؟

چندی پیش نتایج تست اسنپدراگون ۸۲۰ در پایگاه داده بنچمارک GeekBench مشاهده شد؛ بر اساس این تست خام، چیپست یاد شده موفق گشته بود تا به امتیازهای جالبی دست پیدا کند.

برای مثال در تست تک هسته ای، امتیاز ۱۷۳۲ به دست آمد و این در حالی بود که تست چند هسته ای نیز امتیاز ۴۹۷۰ را به ارمغان آورد. برای درک بهتر موضوع، ذکر این نکته لازم است که گلکسی اس ۶ با چیپست اگزینوس ۷۴۲۰ خود که اکنون سریع تر پردازنده را در میان موبایل های جهان دارد، توانسته در تست تک هسته ای به ۱۴۸۶ امتیاز دست پیدا کند. این در حالی است که شیائومی Mi Note Pro با اسنپدراگون ۸۱۰ به امتیاز ۱۲۲۷ در همین تست رسیده.

اگرچه اسنپدراگون ۸۲۰ می تواند در برابر نسل پیشین خود در تست چند هسته ای عرض اندام کند اما باز هم در همین تست، در برابر اگزینوس با امتیاز ۵۲۸۴، بازنده است.

همانطور که می بینید، آمار مربوط به نحوه کارکرد اسنپدراگون ۸۲۰ آنچنان هم شگفت انگیز نیستند و در حال حاضر و از آنچه فاش شده می توان مشاهده کرد که صرفا در تست تک هسته ای، توانسته عملکرد بهتری از بهترین چیپست بازار داشته باشد.

در این میان البته می توان امیدوار بود که با تجهیز به رم و پردازنده گرافیکی بهینه تر، آمار بسیار بهتری را بتوان از ۸۲۰ مشاهده کرد. از طرفی نیز باید امیدوار بود که این بار، مشکلات گرمایشی گریبانگیر این چیپست نشده و عملکرد آن را نیز به شکل قابل توجهی کاهش ندهند.

تاریخ عرضه؟

آنطور که منابع مختلف خبر می دهند، کوالکام اکنون مشخصات اسنپدراگون ۸۲۰ را نهایی کرده و در واقع نسخه ی اولیه آن را نیز در اختیار سازندگان موبایل های اندرویدی از جمله سونی، اچ تی سی و شیائومی قرار داده است.

معمولا چنین است که سازندگان موبایل های اندرویدی ۶ ماه فرصت دارند تا از نمونه ای که در اختیارشان قرار گرفته نهایت استفاده را برده و آن را در محصولات خود مورد آزمایش قرار دهند. در صورت مقبول افتادن چپیست، سپس نوبت به کوالکام می رسد تا در یک دوره ی دو الی سه ماهه، اصلاحات نهایی را بر اساس بازخوردی که از سازندگان دریافت می کند، در چیپست خود انجام اعمال نماید. در نهایت نیز نوبت به تولید انبوه می رسد.

حال با توجه به اینکه اسنپدراگون ۸۲۰ به تازگی در اختیار شرکای سخت افزاری کوالکام قرار گرفته و در مراحل اولیه تست خود به سر می برد، می توان برآورد کرد که اولین محصولات مبتنی بر آن تا پیش از پایان سال جاری به بازار راه خواهند یافت. این برآورد در بدترین حالت خود به ماه های اولیه سال ۲۰۱۶ افزایش می یابد.

به نظر می رسد بسیاری از شرکت های سازنده موبایل های اندرویدی، در واقع محصولات مبتنی بر سیستم-بر-چیپ یاد شده را در سه ماهه پایانی سال جاری معرفی کرده و آن را در ابتدای سال بعد در اختیار کاربران می گذارند. در حال حاضر گمانه زنی می شود که اولین موبایل حاوی اسنپدراگون ۸۲۰، در واقع Mi 5 (یا نمونه پلاس اش) از شیائومی خواهد بود که در ماه اکتبر رونمایی گشته و در ژانویه به دست کاربران می رسد.

این تاخیر زمانی شاید به نظرتان عجیب برسد اما در واقع Mi Note Pro در ژانویه توسط شیائومی معرفی گشت و ۴ ماه بعد، در ماه مه به دست کاربران رسید. در نتیجه اگر شیائومی اولین مشتری کوالکام برای چیپست ۸۲۰ باشد، می توان انتظار داشت که دست هیچ کاربری در سال ۲۰۱۵ به آن نرسد؛ در این میان البته نباید نقش HTC و موبایل بینظیری که مدیر عامل جدید این شرکت در پایان سال وعده اش را داده را نیز نادیده گرفت.

با در نظر گرفتن همه مسائل یاد شده، به نظر می رسد کوالکام بار دیگر در مسیر درست قدم گذاشته، پیش رفته و این بار قصد نا امید کردن شرکای سخت افزاری و طرفداران بروز ترین موبایل ها را نیز ندارد.