نگاهی به چشم انداز مایکروسافت برای آینده پر از هرج و مرج پردازش کامپیوتری

چشمانتان را ببندید و بکوشید تا سفری در زمان را آغاز کنید؛ تصور نمایید که پنج سال از تاریخ فعلی به جلو رفته ایم. حالا، دست در جیب کرده و ببینید چه دستگاهی را به همراه دارید و از طرفی، نیم نگاهی داشته باشید به میز کارتان. از کدام دستگاه ها بهره می جویید؟

به احتمال بسیار زیاد، در جیب خود یک تلفن هوشمند دارید که بیشترین استفاده را برایتان دارد. اما دستگاه دوم چیست؟ تبلتی آیپد-مانند یا کامپیوتری سنتی؟ شاید هم صاحب یک دستگاه هیبریدی هستید که می تواند هم نقش تبلت را برایتان ایفا کند و هم لپ تاپ را، محصولی شبیه به سرفس از مایکروسافت. شاید هم به طور کلی محصول دومی ندارید چرا که موبایلتان اکنون به حدی قدرتمند است که می توانید هر استفاده ای از آن داشته باشید. بعید هم نیست صاحب همه سخت افزارهای یاد شده باشید، دست کم در یک آینده‌ی فرضی می توان اندکی دست و دلبازی کرد.

حالا بیایید چشم ها را گشوده و به زمان حال برگردیم. جدا از موبایلی که در جیب خود یافتید، برای انتخاب دستگاه دوم مشکل داشتید؟ اکنون می توانید درک کنید شرکت های بزرگی همچون مایکروسافت، اپل و گوگل چه می کشند و چه مشکلاتی دارند. این سه شرکت، بازیگران بزرگ دنیای تکنولوژی هستند که هر سال تلاش می کنند هم به وسعت خود افزوده و هم با بالا بردن ارزش سهامشان، خود را ثروتمندتر کنند. شرکت هایی که در آینده PC مانده اند و نمی دانند تحول بزرگ بعدی پس از انقلاب تلفن های هوشمند، چیست.

این روزها تکنولوژی به شرکت های بزرگ اجازه می دهد دستگاه های پردازشگر کامپیوتری را در ابعاد مختلف و با قواعدی فراتر از گذشته به تولید برسانند، در هر اندازه و در هر شکلی. اکنون تقریبا همه تحلیلگران باور دارند که مقام اول در میان محصولاتی که نقش مرکز اتصال دیجیتالی [Digital Hub] زندگی ما را بازی می کنند، می رسد به موبایل های هوشمند اما مقام دوم متعلق به چه دستگاهیست؟ این همان کارزاری است که اکنون شرکت های مختلف در حال تلاش برای پیروز شدن در آن هستند. سه کمپانی یاد شده، اکنون دست به توسعه محصولات بسیار پر ریسکی می زنند و در حال آزمون خطا برای یافتن محصولی که در رتبه دوم قرار گیرد تلاش های بسیاری می کنند. در ادامه با دیجیاتو همراه باشید تا نگاهی داشته باشیم به نقش اهالی ردموند در میان سه غول دنیای تکنولوژی و ببینم که در هرج و مرجی که این روزها آغاز شده، مایکروسافت تلاش می کند تا ما را به استفاده از دستگاهی واحد دعوت کند یا بیشتر بر همین آشفتگی افزوده است؟

اپل با آیپد و مک عرض اندام می کند در حالی که گوگل تبلت های اندرویدی علاوه بر کروم بوک هایش را دارد که بیش از اندازه دوستدار وب هستند.

اما داستان مایکروسافت، حکایتی دیگر و کاملا متفاوت است. شرکتی که برای سال ها در خواب زمستانی فرو رفته بود و نقش موثری در پردازش کامپیوتری شخصی نداشت، به یک باره با انرژی بسیار، شروع به نوآوری در عرصه کامپیوترهای شخصی کرد.

شرکتی که برای سال ها در خواب زمستانی فرو رفته بود و نقش موثری در پردازش کامپیوتری شخصی نداشت، به یک باره با انرژی بسیار، شروع به نوآوری کرد

تحت نظارت ساتیا نادلا که در ابتدای سال میلادی گذشته به عنوان مدیر ارشد عملیاتی مایکروسافت منصوب گشت، این شرکت باورهای تازه ای به آینده یافته و تصمیم دارد با چشم اندازی یکسان به جاده پیش رو نگاه نکند. مایکروسافت باور دارد که نه یک دستگاه، و نه یک دسته بندی از دستگاه ها قادر نیستند برای همیشه در مرکز ثقل و تمرکز کاربران قرار گیرند. دیدگاه های مایکروسافت بوی تنش می دهند؛ چه تنش های داخلی و چه تنش هایی که خارج از این کمپانی حاصل خواهند شد. این البته به معنای عملی نبودن ایده های اهالی ردموند نیست؛ آینده مشخصا غیر قابل پیش بینی است، پس چرا این شرکت ایده های مختلفش را به سوی بازار ارسال نکند و نبیند که چه اتفاقی رخ خواهد داد و کاربران به کدام یک از ایده ها روی خوش نشان می دهند؟

بیراه نیست اگر بگوییم که کنفرانس اخیر همین شرکت توانست بسیاری از طرفداران مایکروسافت و اهالی دنیای تکنولوژی را شگفت زده کند. مهم ترین محصولاتی که در این رویداد رونمایی گشتند، سرفس پرو ۴ و سرفس بوک بودند. سرفس پرو ۴ یک کامپیوتر شخصی تبلت مانند است که قیمت اش از ۱۰۳۰ دلار آغاز می شود، البته اگر کیبورد کاور را نیز به آن بیافزایید تا بتوانید واقعا نامش را کامپیوتر بگذارید. سرفس بوک ولی یک لپ تاپ ۱۵۰۰ دلاریست که نمایشگر اش، می تواند گاهی هم نقش یک تبلت را داشته باشد.

به طور کلی، این دو محصول هر دو عالی هستند اما آیا واقعا هر کدام از این دو دستگاه، همانی هست که ما در زمانه ای موبایلی طلب می کنیم؟ این همان نقطه ایست که سه شرکت داستان ما هم در پاسخ به آن مبهوت مانده اند.

هر چقدر که با محصولات عالی و جدید مایکروسافت بیشتر کار کنید، بیشتر قانع خواهید شد در زمانه ای زندگی می کنیم که اولویت با موبایل هاست و گویی هنوز هیچ محصولی به آن مرحله از بلوغ نرسیده که بتواند با آنها به مقابله بپردازد. این محصولات اکنون به حدی عالی طراحی می شوند و سادگی استفاده از آنها در انجام بیشتر امور به قدری بالاست که گویی هیچگاه بازنده این کارزار نخواهند شد. در واقع، اسمارت فون ها دیگر حتی مقام دومی را باقی نگذاشته اند. شاید اصلا ایده دادن رتبه دوم به دسته بندی دیگری، یک اشتباه مهلک باشد.

اگر آینده کامپیوترها، هرج و مرج باشد چه؟ در چنین صورتی، موبایل ها همچنان در جایگاه نخست خودنمایی می کنند و سپس نوبت می رسد به کامپیوترهای رومیزی، لپ تاپ ها، تبلت ها و در نهایت هم محصولات هیبریدی. افراد هم شاید با توجه به علاقه‌مندیشان به هر یک از این بخش ها، دسته بندی شوند. شاید در آینده یک کارفرما، امور کاری اش را نیز در بین کارمندانش دسته بندی کرده و بر اساس دستگاه مورد استفاده آنها، وظایف را تقسیم نماید.

محصولات مایکروسافت و یا با نگاهی بزرگ تر، ایده های آقای نادلا، در برگیرنده چنین هرج و مرجی هستند و آن را پیش بینی کرده اند. کمپانی ساکن ردموند در بیشتر زمان حیات خود، یک شرکت نرم افزاری بوده است که ویندوز را توسعه می داد؛ سیستم عاملی که به دلایل مختلف، توانست تبدیل شود به زبان بین المللی عصر کامپیوترهای شخصی. همین شرکت سپس آفیس را توسعه داد؛ مجموعه ای نرم افزاری که همان سیستم عامل را برای استفاده کنندگان تجاری جذاب می کرد.

هدف جدید مایکروسافت اکنون این است که در کنار توسعه ویندوز و فروش مجوزهای آن به شرکای سخت افزاری، خط تولید محصولات خود به نام سرفس و موبایل های لومیا را نیز به پیش ببرد و در کنار این ها، برای سیستم عامل اپل، یعنی iOS هم اپلیکیشن های فراوانی را توسعه دهد.

نگاهی به سرتاسر دره سیلیکون که داشته باشید، هیچ کمپانی دیگری را نخواهید یافت که به جز مایکروسافت، با چنین وسعتی به فعالیت مشغول باشد

نگاهی به سرتاسر دره سیلیکون که داشته باشید، هیچ کمپانی دیگری را نخواهید یافت که به جز مایکروسافت، با چنین وسعتی به فعالیت مشغول باشد. شاید بگویید: اپل!؛ خیر، این شرکت اگرچه سخت افزار و نرم افزار را خودش توسعه می دهد اما این بخش ها در حال تکامل هستند تا صرفا با همدیگر کار کنند. نرم افزارها، سیستم عامل ها و سرویس های این شرکت در بیشتر مواقع صرفا روی سخت افزار خود اپل کارایی دارند و نه بیشتر.

به گوگل می رسیم که اندروید و سیستم عامل کروم را توسعه داده و آنها را به شکل رایگان در اختیار سازندگان قرار می دهد. این شرکت به شکل سالانه تبلت و موبایل های سری نکسوس را با همکاری یک شریک سخت افزاری بروز رسانی می نماید اما از آنجایی که این محصولات را با حاشیه سود بالایی به فروش نمی رساند و از طرفی بازاریابی بسیار اندکی هم برایشان انجام می دهد، شرکای سخت افزاری چندان اهمیتی به تجارت این شرکت نمی دهند.

مایکروسافت نوین اما توانسته راهکارهای تازه ای بیابد و خود را از سایرین متمایز کند. دستگاه های سرفس اکنون با کامپیوترهای سنتی رو میزی و همراه رقابت می کنند که از سوی شرکای سخت افزاری خودش ساخته شده اند. مجموعه ای گران بها از اپلیکیشن های ویندوز در سایر پلتفرم ها دارد که بارزترین آنها آفیس برای iOS است؛ مجموعه ای نرم افزاری که رقابت در میان محصولات اپل و آنچه شرکای سخت افزاری خودش می سازند را داغ تر می کند.

شاید بگویید که آقای نادلا از این اقدامات اهداف خاصی را دنبال کرده و می خواهد رقابت در بخش های مختلف مایکروسافت را تقویت کند. شاید هم بگویید او در حال نابودی مایکروسافت است. البته شاید هم تصور کنید که مایکروسافت مدت هاست آفیس را برای مک ارائه می دهد، پس عرضه این محموعه نرم افزاری برای iOS چندان مهم نیست. ولی به این موضوع توجه داشته باشید که مک در برابر ویندوز، کاربران قابل توجهی نداشت اما در بازی موبایلی، این اپل است که در برابر ویندوز فون با iOS، برنده است.

یکی از مشکلاتی که مایکروسافت اکنون در حال ایجاد آن است، پیام های جسته گریخته ای هستند که برای کاربران خود ارسال می کند. ژان داوسن، یکی از تحلیلگران بنام دنیای تکنولوژی، می گوید زمانی که این شرکت در سال گذشته سرفس پرو ۳ را معرفی کرد، آن را یک رقیب کامل برای مک بوک ایر معرفی نمود. در سال جاری اما این شرکت در کنار نمونه بروز شده ی همان محصول، دستگاهی تازه را تدارک دیده که بیشتر شبیه به یک لپ تاپ سنتی است: «اگر سرفس پرو همان محصولی بود که مایکروسافت باور داشت می تواند جایگزینی برای لپ تاپ شما باشد، چرا حالا رفته و یک لپ تاپ توسعه داده است؟»

مایکروسافت در حال ارسال پیام هایی پر از هرج و مرج برای کاربران در مورد آینده پردازش کامپیوتری است

البته استراتژی های تازه مایکروسافت نکات مثبتی هم دارند. برای مثال این شرکت اکنون همانند یک سازنده سخت افزار پدیدار گشته و می خواهد بخشی از بازار را به خود اختصاص دهد. بخشی که البته در قلمروی ویندوز، چندان هم بزرگ نیست. در مورد قسمتی به نام کامپیوترهای مرغوب صحبت می کنیم.

باید به یاد داشت که حتی خود سرفس هم در ابتدای کار، با لرزش های بسیاری همراه بود و جدا از قادر نبودن به ایجاد درآمد، زیان های هنگفتی را هم روی دست مایکروسافت گذاشت. چنین بود که بسیاری باور پیدا کردند تبلت های مستقل همانند آیپد، می توانند رشد نهایی را داشته باشند. در آن زمان، مایکروسافت قمار روی محصولی را ادامه داد که هیچکس باور نداشت تلاش هایش به نتیجه ای مثبت ختم خواهند شد. شرکت یاد شده راهی غیر معمول را پیش گرفته بود و اکنون باز هم در حال ادامه دادن راه های غیر معمول دیگری است.

بر خلاف انتظارات، در حالی که سرفس داشت بهبود پیدا می کرد، ترمز فروش آیپد هم بیشتر فشرده می شد. شاید بتوان گفت زمانی مهر ستایش بر کارنامه مایکروسافت برای توسعه سرفس کوبیده شد که اپل هم مدتی پیش، محصولی به نام آیپد پرو را توسعه داد؛ دستگاهی که شباهت بسیار زیادی به یک سرفس پرو داشت.

در زمانی که سرفس پرو تکامل می یافت، ترمز فروش «آیپد» بیشتر فشرده می شد

باید پذیرفت که سرفس بوک، محصول تاثیر گذار و با کیفیتی است و از طرفی، درس مناسبی می دهد به سازندگان؛ شرکت هایی که سال های سال، از تولید محصولی با کیفیت و با ارزش، غفلت نمودند. سال هاست که شرکای مایکروسافت به جای تفکر در مورد تجربه کاربری عالی، به فکر پایین نگه داشتن قیمت و کسب سود بالای خود بودند. نباید از یاد برد که در این میان، این شرکت ها به هیچ عنوان فراموش نمی کردند نرم افزارهای زائد و تبلیغاتی خود که در برخی مواقع به لحاظ امنیتی هم مشکل ساز می شدند را روی ویندوز نصب کرده و تجربه کاربری را با سخت افزار نامناسب، از جمله ترکپد های ناکارآمد، به پایین ترین حد خود برسانند. به همین دلیل بود که اپل قادر شد حضور بسیار مناسبی در بخش کامپیوترهای با کیفیت و گران قیمت داشته و در نهایت این بخش را به شکل کامل از آن خود کند. در سال های اخیر اگرچه فروش کامپیوترهای شخصی مبتنی بر ویندوز کاهش داشته اند اما فروش کامپیوترهای مک، با افزایش رو به رو بوده است.

بر خلاف کامپیوترهای شخصی ارزان و گران قیمتی که از سوی سازندگان شخص ثالث به تولید رسیدند و کیفیت مناسبی هم نداشتند، سرفس بوک محصولی پر قدرت، سبک، نازک و با یک نمایشگر عالیست. دستگاهی که کیفیت ساخت آن، به هیچ عنوان از مک های چند هزار دلاری اپل کمتر نیست و باز هم بر خلاف سایر کامپیوترهای ویندوزی، استفاده از ترکپد آن، لذت بخش است نه عذاب آور.

حاصل همکاری مایکروسافت با شرکای سخت افزاری اش: نرم افزارهای زائد در ویندوز، سخت افزار بی کیفیت و ترکپد های ناکارآمد

اگرچه سرفس بوک را می توان برای ۴ ساعت به عنوان یک تبلت هم استفاده کرد و بعید هم به نظر می رسد که این محصول از سوی شخصی که ۱۵۰۰ دلار برای خریدش پرداخت می کند، به شکل یک تبلت استفاده شود اما در هر صورت باز هم، این قابلیت جالب دیگریست که مایکروسافت آن را در اولین لپ تاپ خود گنجانده و تلاش داشته به این شکل، قدرت بخش مهندسی اش را نشان بدهد. اهالی ردموند تصمیم داشته اند با ساخت محصولی پیشتاز، هیجانی در بازار ایجاد کرده و ماموریت مایکروسافت را به شکلی پر رنگ تر به کاربران یادآور شوند.

مایکروسافت در پی جذب نیم نگاهی دوباره از سوی کاربران به ویندوز فون

در این میان نباید تصور کرد که چنین هیجاناتی، همواره پایدار هستند. مایکروسافت هنوز نتوانسته حضور مناسبی در بازار تلفن های هوشمند داشته باشد، بخشی از بازار که مشخصا برای سال های پیش رو و تا قبل از تحول بعدی، انتخاب اول کاربران خواهد بود. تلاش های اخیر این شرکت نیز همه بخشی هستند از برنامه هایش تا بتواند با ارائه محصولاتی نظیر سرفس بوک و یا ارائه آفیس برای iOS، نیم نگاه دوباره کاربران به ویندوز فون را داشته باشد.

این ایده امروز عجیب به نظر می رسد. چه کسی برای ویندوز فون حاضر می شود به iOS یا اندروید خیانت کند؟ اما بیایید کمی چشم ها را بیشتر باز کنیم. آینده، به شکلی گسترده و غیر قابل پیش بینی در برابر ماست. مایکروسافت اما، آماده گشته تا اولین قدم ها را برای تصاحب همین آینده بردارد؛ قدم هایی که شامل ساخت دستگاه هایی عالی شده اند.