بررسی دیجیاتو: لپ تاپ Lenovo ThinkPad W540

رایانه‌های Workstation که به ایستگاه‌های رایانشی و پردازشی شهرت دارند از توان بالایی برای اجرای برنامه‌های پیشرفته برخوردار هستند و معمولا برای کاربردهای حرفه‌ای مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در این رایانه‌ها روی توان محاسباتی دستگاه تاکید می‌شود و به همین دلیل اغلب آنها می‌توانند با استفاده از توان پردازش موازی و محاسبات پیکسلی، سرعت بالایی در اجرای نرم‌افزارهای پیشرفته داشته باشند. از میان این کاربردها می‌توان به اجرای نرم‌افزارهای مهندسی، شبیه‌سازی، مدل‌سازی، ایجاد و ویرایش محتوای سه‌بعدی برای مشاغلی مثل هوا و فضا، نفت، پویانمایی و تدوین ویدیو اشاره کرد.

لپ‌تاپ‌های سری W در محصولات تینک‌ پد به ایستگاه‌ های پردازشی قابل حمل اختصاص دارند و دارای قیمت بالایی هستند. در این مدل‌ها علاوه بر پردازنده و رم که در بالاترین سطوح ممکن انتخاب می‌شوند بخش کارت گرافیک نیز اهمیت فوق‌العاده‌ای دارد با این تفاوت که این کارت گرافیکی می‌تواند در پردازش‌های سیستمی و محاسباتی به پردازنده اصلی کمک کند و کارایی زیادی در اجرای محتوای تصویری و سه‌بعدی مثل بازی‌ها ندارد.

دلیل این مساله به تعداد بالای هسته‌ها در کارت گرافیک مربوط است که اگر چه مانند CPU فرکانس بالایی ندارند اما در مقابل می‌توانند بین 20 تا 2000 هسته پردازشی داشته باشند. در نتیجه اجرای پردازش موازی در آنها با قدرت کافی انجام می‌شود.

ThinkPad W540 از لنوو نیز از این قواعد مستثنی نبوده و یکی از مدل های کنونی قدرتمند محسوب می شود که در ادامه ی مطلب قصد داریم به بررسی آن بپردازیم، با دیجیاتو همراه باشید.

طراحی

بدنه ThinkPad W540 همان ساختار قدیمی IBM را حفظ کرده و به رنگ مشکی طراحی شده است. ظاهر کلاسیک این مدل به رنگ مشکی طراحی شده و لوگوی تینک پد به صورت مورب در پشت بدنه با چراغ قرمز رنگ روی نقطه حرف i دیده می‌شود. در دستگاه‌های قبلی معمولا از رنگ مشکی برای بدنه استفاده می‌شد اما این مدل به خاکستری متمایل شده است.

بدنه تینک‌پد W540 از جنس پلاستیک است که برای استحکام بیشتر با فیبر کربن تقویت شده و به این ماده CFRP می‌گویند. این بدنه استحکام زیادی در برابر تنش‌های فیزیکی دارد و در مقابل ضربه و خراش مقاوم است. یک ساختار درونی نیز برای مقاومت بخش‌های داخلی استفاده شده و مانند سایر مدل‌های حرفه‌ای خانواده تینک‌پد، در W540 فریم‌های منیزیومی با ایجاد یک چارچوب مقاوم از قطعات داخلی محافظت می‌کنند.

در واقع هر کدام از بخش‌های اصلی دستگاه برای امنیت بیشتر درون محفظه‌های سلولی قرار گرفته‌اند. با وجود استفاده از این ساختار مقاوم همچنان ضعف‌هایی در قسمت کیبورد دیده می‌شود به عنوان مثال سطح پلاستیکی بدنه در قسمت داخلی با فشار دست اندکی فرو می‌رود و این موضوع در سطح بالای درایو نوری بیشتر محسوس است.

مانند سایر مدل‌های تینک‌پد در سری W، این مدل نیز به لولاهای فوق‌العاده مستحکم مجهز شده است و فریم محافظ در پنل باعث می‌شود تا مقاومت زیادی در برابر فشار و ضربه داشته باشد.

لپ‌تاپ‌هایی که به عنوان ایستگا‌ه‌های پردازشی معرفی می‌شوند به دلیل قدرت پردازش و تولید حرارت زیاد دارای ضخامت قابل توجهی هستند تا فضای کافی برای ایجاد جریان هوا وجود داشته باشد.

تینک‌پد W540 حدود 27 میلی‌متر ضخامت دارد که نسبت به مدل‌های رایج Workstation چندان هم ضخیم نیست و نسل قبلی این لپ‌تاپ حرفه‌ای که با نام W530 معرفی شد حدود 36 میلی‌متر ضخامت داشت.

در مقابل اگر به بدنه توجه کنید خواهید دید که لنوو برای حفظ کارایی سیستم خنک‌کننده در تمام قسمت‌ها از خروجی هوای گرم استفاده کرده تا بخش تهویه عملکرد خود را حفظ کند.

این پنجره‌های مشبک علاوه بر حاشیه‌ها و پشت دستگاه در قسمت زیرین هم دیده می‌شود. در مورد وزن نیز W540 نسبت به دیگر مدل‌های این گروه برتری دارد و با وزن حدود 2.7 کیلوگرم می‌توان آن را به راحتی جابجا کرد.

انویدیا کوادرو K1100M

مهمترین تفاوت عملکرد این لپ‌تاپ نسبت به دیگر نوت‌بوک‌های مشابه در قطعه‌ای به نام K1100M خلاصه می‌شود. دلیل اینکه می‌توانید از تینک پد W540 برای پردازش‌های حرفه‌ای و تولید و ویرایش محتوای بصری استفاده کنید به علت توان پردازشی است که کارت گرافیکی K1100M در اختیار سیستم قرار می‌دهد اما در مقابل این کارت گرافیکی توان چندانی برای اجرای بازی‌ها ندارد.

انویدیا کارت‌های گرافیکی خود را در سه رده تولید می‌کند. کارت‌های سری جیفورس برای پردازش‌های عمومی محتوای سه‌بعدی هستند، کارت های کوادرو بطور خاص برای پردازش‌های محاسباتی تولید شده‌اند و عملکرد قدرتمندی در پردازش موازی دارند گروه سوم نیز کارت‌های تسلا هستند که معمولا برای مزارع پردازشی پیشنهاد می‌شود.

در تجهیزات قابل حمل مثل لپ‌تاپ‌ها از دو نوع کارت جیفورس و کوادرو استفاده می‌شود و تینک‌پد W540 نیز مجهز به کارت گرافیکی کوادرو K1100M است. این کارت ها مزیت زیادی در پردازش‌های رشته‌ای دارند زیرا در این شکل از محاسبات معمولا نیازی به توان عملیاتی بالا نیست اما تعداد واحدهای پردازش‌کننده اهمیت فوق‌العاده‌ای در سرعت پردازش دارند در نتیجه به جای اینکه چهار هسته پردازشی در پردازنده اصلی CPU برنامه را اجرا کنند بیش از 100 هسته پردازشی در کارت گرافیکی این وظیفه را انجام می‌دهند. که این تعداد نیز بسته به مدل کارت متفاوت است. به عنوان مثال در تینک‌پد W540 که دارای کارت گرافیک K1100M است 384 مسیر پردازش بطور همزمان توسط تراشه کارت، پردازش می‌شوند.

کارت‌های کوادرو K1100M جانشین مدل‌های قبلی این سری با نام K1000M شده‌اند با این تفاوت که از نسل سوم رابط PCIe پشتیبانی می‌کنند و با پردازنده‌های نسل چهارم اینتل یا Haswell سازگار هستند.

جالب است بدانید از نظر سخت‌افزاری تفاوت چندانی میان کارت‌های گرافیکی جیفورس و کوادرو نیست با این حال این دو گروه قیمت کاملا متفاوتی دارند. انویدیا کارت‌های کوادرو را برای کاربردهای حرفه‌ای تولید کرده است و طبیعتا بهای بالاتری برای آنها دریافت می‌کند.

این شباهت ساختاری باعث شده بود در گذشته با تغییر درایور بتوان از کارت‌های کوادرو بهره برد با این حال انویدیا با مسدودسازی این روش جلوی توسعه آن را گرفت. در حال حاضر این دو نوع کارت غالبا از نظر درایور با یکدیگر متفاوت هستند و کارت‌های کوادرو می‌توانند از رابط نرم‌افزاری OpenGL پشتیبانی قوی‌تری داشته باشند.

این رابط برای رندرینگ محتوای دو بعدی و سه‌بعدی استفاده می‌شود و امکان استفاده از توان کارت گرافیکی را برای برنامه‌های مختلف مثل نرم‌افزارهای مدلسازی، طراحی، شبیه‌سازها، مصور سازی اطلاعات و واقعیت افزوده فراهم می‌کند.

کارت گرافیکی K1100M دارای 2 گیگابایت حافظه گرافیکی است که در فرکانس موثر 2800 مگاهرتز اجرا می‌شوند و از طریق رابط 128 بیتی می‌توانند تا سرعت 44.8 گیگابایت بر ثانیه انتقال اطلاعات داشته باشند.

نمایشگر

تینک‌پد w540 در برخی مدل‌ها مجهز به نمایشگر 3K است. این مدل‌ها قیمت بالاتری نسبت به مدل‌های Full HD دارند و به همین دلیل لنوو برخی از مدل‌های جدید گروه تینک پد را با نمایشگر Full HD به بازار معرفی کرد.

بدیهی است که مدل‌های 3K‌ با پنل IPS، کیفیت تصویر بهتری دارند با این حال قیمت بالای آنها برای همه طرفداران این مدل پردازشی قابل قبول نیست در مدل‌های Full HD‌ از نمایشگر TN‌ استفاده می‌شود که کیفیت رایج در مدل‌های عادی را ارائه می‌کند و و روشنایی آن معادل 300 شمع بر متر مربع است.

این میزان روشنایی 100 واحد بالاتر از مقدار استاندارد در لپ‌تاپ‌ها است و برای استفاده در محیط‌های روشن مانند نور روز در فضاهای باز، کارایی مناسبی دارد با این حال نسبت به مدل‌های 3K حدود 50 واحد کاهش پیدا کرده است.

میزان کنتراست این مدل نیز که از اختلاف روشن‌ترین و تاریک‌ترین نقطه بدست می‌آید حدود 500 به 1 است. یکی از نکاتی که به صورت عملی در کار با نمایشگر تجربه می‌کنید سطح گسترده زاویه دید است. پنل این مدل مجهز به IPS‌نیست اما زاویه دید قابل قبولی دارد و هنگام مشاهده تصویر از طرفیت کیفیت رنگ‌ها هم در زاویه‌های نیمه بسته قابل تشخیص است.

W540 به عنوان یک ایستگاه پردازشی، توان زیادی برای خلق محتوای سه‌بعدی دارد و انیماتورها از قدرت این لپ‌تاپ لذت خواهند برد اما نکته‌ای که در مورد رنگ‌ها دیده می‌شود سطح 80 درصدی بازتولید رنگ در پروفایل sRGB ‌است. این مقدار نشان می‌دهد کیفیت نمایش رنگ‌ها تا چه اندازه به عمق رنگ تعیین شده در نرم‌افزار نزدیک است.

مقدار 80 درصد چندان هم بد نیست ولی برای کاربردهای گرافیکی بهتر است از کیفیت بالاتری استفاده شود. یکی از توجیهاتی که در این زمینه مطرح است به نمایشگر جانبی اشاره می‌کند که اغلب طراحان فارغ از نمایشگر لپ‌تاپ، از مانیتورهای بزرگ با کیفیت بالا استفاده می‌کنند که فضای کاری بیشتری دارد.

ویژگی‌های فنی

لنوو تینک‌پد W540 دارای پردازنده Core i7-4700MQ با چهار هسته پردازشی است. این پردازنده در فرکانس 2400 مگاهرتز اجرا می‌شود و 6 مگابایت حافظه نهان L3 دارد.

به دلیل پشتیبانی از فناوری توربو بوست، فرکانس پردازنده در صورت نیاز بطور خودکار تا 3.4 گیگاهرتز افزایش پیدا می‌کند همچنین فناوری هایپر تریدینگ می‌تواند تعداد هسته‌های مجازی را تا 8 واحد افزایش دهد. 4700MQ بر اساس ساختار 22 نانومتری تولید می‌شود با این حال به دلیل قدرت پردازش مناسب تا 47 وات مصرف انرژی خواهد داشت.

در این لپ‌تاپ از 8 گیگابایت رم استفاده شده اما به دلیل وجود 4 اسلات برای نصب حافظه می‌توانید این مقدار را تا 32 گیگابایت افزایش دهید خوشبختانه برخلاف مدل‌های قبلی این اسلات‌ها در کنار یکدیگر هستند و ارتقای حافظه کار دشواری نیست.

در برخی از نسخه‌های این مدل می‌توان از درایو SSD استفاده کرد با این حال مدل مورد بررسی ما دارای یک ترابایت هارد درایو بود. قطعا عملکرد یک هارد درایو ضعیف‌تر از SSD‌ است ولی این موضوع تاثیر قابل توجهی در قیمت دستگاه دارد.

هارد دیسک W540 ساخت شرکت وسترن دیجیتال و از نوع آبی (Scorpio Blue) است. در این هارد از بافر ضعیف 8 مگابایتی استفاده شده اما سرعت انتقال اطلاعات از بافر تا 600 مگابایت در حالت تئوری می‌رسد البته این مقدار در حالت عملی کمتر از 400 مگابایت بر ثانیه است. عملکرد کلی هارد در حالت خوانش اطلاعات نیز در حدود 100 مگابایت بر ثانیه است که مقدار دقیق آن در نتایج تست‌ها مشخص شده است.

در تست‌های انجام شده مشخص شد که توان محاسباتی این دستگاه در سطح بالایی قرار دارد و W540 توانست در برنامه PCMARK7 امتیاز 15300 را برای بخش محاسبات کسب کند اما این عملکرد در بخش Storage نسبتا ضعیف است.

ضمن اینکه این تست‌ها غالبا راندمان کلی سیستم را مورد سنجش قرار می‌دهند و شاید اگر به جای کارت گرافیکی K1100m از یک کارت متوسط سری جیفورس استفاده شده بود می‌توانست عملکرد بهتری در شبیه‌سازی محیط‌های عمومی پردازشی مانند مرور وب، ویرایش اسناد آفیس، پخش فیلم و مواردی از این دست کسب کرد. با این حال باید توجه داشت که این قدرت تراشه گرافیکی در پردازش‌های موازی و محاسباتی است.

کیبورد و تاچ‌پد

کیبورد W540 همچنان یکی از بهترین کیبوردهای موجود در میان لپ‌تاپ‌ها است ولی تاچ پد تعریف چندانی ندارد. در کیبورد این دستگاه از طراحی Accutype استفاده شده که دارای تقعر است و در حاشیه پایین آن یک کشیدگی منحنی به شکل لبخند دیده می‌شود. به همین دلیل به این کیبوردها طرح لبخند نیز می‌گویند.

تایپ با این کیبورد آسان است و علاوه بر نرمی کلیدها، اندازه حرکت عمودی آنها نیز به کاهش خطا در تایپ کمک می‌کند ضمن اینکه لنوو در این مدل از کیبورد عددی Numpad نیز در کنار کیبورد حروف استفاده کرده و با توجه به نوع کاربرد دستگاه قطعا این موضوع به کارایی بیشتر W540 کمک می‌کند.

تاچ‌پد اندازه مناسبی دارد و حساسیت آن به لمس قابل توجه است اما کار با آن حداقل در روزهای اول مشکلات خاص خود را خواهد داشت به عنوان مثال سطح این تاچ‌پد به صورت یکپارچه است در نتیجه کلیک‌های چپ و راست ندارد و با فشار سطح انتهایی می‌توانید این عملکردها را انجام دهید.

اما روی سطح کلیک راست نیز قابلیت لمسی تاچ پد حفظ می‌شود و اگر تماس درستی نداشته باشید عملکرد کلیک چپ انجام خواهد شد. ضمن اینکه برگشت کلیک نیز با یک پرش کوچک نشانگر در صفحه نمایش همراه است.

باتری

تینک پد W540 مجهز به یک باتری قدرتمند 99 وات  با 9 سلول است و اگر به فضای پشت لپ‌تاپ توجه کنید متوجه برجستگی آن خواهید شد زیرا برای افزایش ظرفیت، قسمتی از این باتری در بیرون دستگاه قرار دارد. نتایج تست‌ها نشان می‌دهد در حالت کمینه مصرف(کمترین حالت روشنایی و وایرلس خاموش) دوام باتری بالغ بر 16 ساعت است و در حالت متوسط این مقدار به 8 ساعت می‌رسد. در حالت بیشینه با لود کامل نیز دوام باتری حدود 3 ساعت و 15 دقیقه محاسبه شده است.

امکانات

تینک پد W540 دارای شبکه وایرلس با استاندارد 802.11ac است و سرعت انتقال اطلاعات در آن به 867 مگابیت بر ثانیه می‌رسد. استاندارد ac در شبکه‌های نسل جدید مزایای زیادی به همراه دارد به عنوان مثال علاوه بر اینکه سرعت انتقال اطلاعات افزایش یافته است پوشش شبکه نیز وسعت بیشتری دارد و از انرژی باتری به صورت بهینه استفاده می‌کند. آداپتور شبکه Wireless-AC 7260 در این مدل، ساخت اینتل است و از ارتباط بلوتوث نیز پشتیبانی می‌کند.

در ایستگاه‌های پردازشی، معمولا تعداد پورت‌های بیشتری نسبت به مدل‌های عادی دیده می‌شود. در سمت راست این مدل می‌توان دو درگاه USB را مشاهده کرد که یکی از آنها USB 3.0 است و قفل فیزیکی نیز به همین قسمت متصل می‌شود. درایو نوری این مدل‌ نیز در حاشیه سمت راست قرار دارد.

در سمت چپ دستگاه، تراکم بیشتری دیده می‌شود و علاوه بر دو درگاه USB می‌توان یک پورت VGA، کارتخوان و یک جک صوتی را مشاهده کرد. در این بخش یک محفظه ورود ExpressCard نیز قرار گرفته است که از طریق آن می‌توان برخی امکانات دستگاه را توسعه داد.

نکته دیگری که در حاشیه سمت چپ می‌توان به آن اشاره کرد وجود یک درگاه تاندربولت است که سرعت انتقال بسیار بالایی دارد و امکان استفاده از ابزارهای جانبی رافراهم می‌کند ضمن اینکه این پورت قابلیت استفاده به شکل مینی DisplayPort را دارد و خروجی تصویری دیجیتال از طریق آن دریافت می‌شود.

در تینک‌پد W540 محل اتصال آداپتور در پشت دستگاه است ضمن اینکه درگاه شبکه کابلی نیز در همین بخش دیده می‌شود. این دو پورت معمولا به اندازه پورت‌های دیگر کاربرد مداوم ندارند و این شیوه طراحی می‌تواند آشفتگی سیم‌ها در اطراف دستگاه را کاهش دهد.

یکی از امکانات جالب این مدل، امکان تعویض درایو نوری با ابزارهایی مانند هارد دیسک یا درایو SSD‌ است.

جمع بندی

لنوو تینک‌پد W540 یک مدل حرفه‌ای از خانواده ایستگاه‌های پردازشی قابل حمل است که ساختار خود را از طراحی کلاسیک لپ‌تاپ‌های IBM به ارث برده است. در W540 از یک پردازنده قدرتمند Core i7 نسل چهارم و پردازنده گرافیکی انویدیا کوادرو K1100M استفاده شده و برای فعالیت‌های پیشرفته که نیاز به توان پردازش بالایی دارند پیشنهاد می‌شود.

این دستگاه از نظر شاخص‌های عمومی مانند وزن و اندازه، عمر باتری، کیبورد و نمایشگر در سطح قابل قبولی است و با استفاده از اجزای قوی پردازشی، عملکردی چشمگیری ارائه می‌کند. این محصول در ایران توسط شرکت سازگار گارانتی می‌شود و مانند سایر مدل‌های حرفه‌ای قیمت بالایی دارد.

تینک پد W540 یکی از معدود مدل‌های موجود برای کاربردهای حرفه‌ای در ایران است و می‌توان آن را با مد‌ل‌هایی مانند سری precision از Dell مورد مقایسه قرار داد بنابراین در این گروه تنوع قابل توجهی وجود ندارد و به تبع آن انتخاب‌ها نیز محدود هستند.

بنا به آنچه اشاره گشت برخی ضعف‌های این مدل مانند عملکرد تاچ‌پد، استفاده از هارد به جای SSD، فقدان چراغ‌های وضعیت برای هارد و شبکه را می‌توان نادیده گرفت و در مقابل به نقاط قوت همچون پردازندهگرافیکی پیشرفته، بدنه مقاوم، وزن و اندازه مناسب، کارایی پردازشی مطلوب و تنوع مناسب پورت‌ها توجه کرد.